Chính sách và cuộc sống

“Lỗ hổng” từ vạch xuất phát

07:18 | 09/09/2017
Nhìn lại sai phạm trong những dự án lớn đang gây tai tiếng, có thể chỉ thẳng những lỗ hổng ngay từ vạch xuất phát. Tại sao quy định là phải đấu thầu, chọn thầu mà vẫn cứ “lách” sang chỉ định thầu? Ai cũng biết chỉ định thầu là nguyên cớ của xin - cho, khó tránh được vụ lợi, nhưng sao vẫn chỉ định thầu cho quá nhiều dự án? Đường ống dẫn nước sông Đà vỡ vài chục lần cũng là do chỉ định thầu. 78 dự án đường giao thông BOT cũng được triển khai theo “mô hình chỉ định thầu” sao tránh khỏi phản ứng của người dân và doanh nghiệp vận tải?

Bộ Giao thông - Vận tải nói gì, khi các dự án BOT đều dùng “hợp đồng bảo mật”? Tại sao dự án đầu tư hàng nghìn tỷ đồng lại được giữ kín? Bộ Tài chính, Bộ Giao thông - Vận tải, Bộ Kế hoạch - Đầu tư giải thích thế nào về quy định các bên không được tiết lộ những thông tin về pháp lý, tài chính, thương mại, kỹ thuật và các nội dung liên quan của hợp đồng và dự án? Ai ban ra những quy định trái khoáy kiểu này?

Rõ ràng là quy định kiểu bưng bít thông tin dự án có lợi cho chủ đầu tư, nên không thể nói là không có “lợi ích nhóm” ở đây? Chính sự thiếu công khai, minh bạch đã làm nảy sinh những góc khuất, chi phí đầu tư bị “thổi vống” lên để kéo dài thời gian thu phí. Phương thức tính toán tài chính, dự báo lưu lượng đều sai lệch quá xa so với thực tế; vị trí đặt trạm thu phí chồng chéo kiểu tận thu hỏi sao người dân không bức xúc?

Ngay từ đầu, nếu Bộ Tài chính, Bộ Giao thông - Vận tải, Bộ Kế hoạch - Đầu tư thực hiện nghiêm túc đấu thầu, chọn nhà thầu chuẩn mực theo quy định, thì sao các dự án BOT có thể làm ăn kiểu nói một đằng, làm một nẻo được. Nhà đầu tư không thể chỉ tráng một lớp nhựa trên nền đường cũ rồi thu tiền. Càng không thể tự đưa ra mức phí ngất ngưởng rồi buộc doanh nghiệp và người dân phải trả mà cơ quan chức năng lại coi như việc của ai?

Nhà đầu tư nào cũng khoe về tiềm năng tài chính, nhưng ai hay đa số đều “moi” từ vốn vay các ngân hàng. Khi đặt trạm thu phí không đúng, thu phí quá cao dân bức xúc, chủ đầu tư lại dọa trả dự án cho Nhà nước (?) 

Đất nước đang đi mạnh vào khởi nghiệp. Động lực khởi nghiệp quốc gia là tất cả vì doanh nghiệp, vì người dân, giảm chi phí và thủ tục nhũng nhiễu, phiền hà. Chính phủ chỉ đạo phải dứt khoát xóa bỏ ngay những rào cản của “biển văn bản, rừng thủ tục” đang hành dân.

Pháp luật muốn nghiêm, đất nước muốn đi nhanh vào kỷ cương thì chính các bộ, ngành, chính quyền các cấp phải tuân thủ chỉ đạo từ vĩ mô. Không thể lợi dụng khe hở của điều, luật để vẽ ra những quy định, chính sách đi ngược lại lòng dân. Càng không thể cái gì cũng nói “đúng quy trình”, nhưng sờ vào thì phơi ra đủ sai phạm làm thất thoát bạc tiền ngân sách!

Phải nhìn thẳng tình trạng nói một đằng, làm một nẻo trong các dự án đầu tư lớn đang làm khó đất nước. Làm ngược lại những chính sách, quy chế, thể chế, chính là rào cản làm méo mó bức tranh kinh tế - xã hội của đất nước. Đó cũng chính là nơi “trú ẩn” của tham nhũng, tiêu cực, là nơi “ẩn náu” của “lợi ích nhóm”, của thao túng quyền lực chưa được kiểm soát mà Đảng ta kiên quyết loại trừ.

Đăng Quang
Quay trở lại đầu trang