Chính sách và cuộc sống

“Sứ mệnh” BOT Cai Lậy

07:49 | 28/12/2017
Chỉ còn 3 ngày nữa, năm 2017 sẽ khép lại. Đó cũng là thời hạn Bộ Giao thông - Vận tải phải báo cáo Thủ tướng và Chính phủ về phương án cuối cùng xử lý bất cập tại trạm thu phí BOT Cai Lậy (Tiền Giang).

Dù muốn hay không, đến thời điểm này, BOT Cai Lậy cũng đã mang trên mình một “sứ mệnh”: Có chính thức khép lại được những ồn ào, bức xúc và cả sự phẫn nộ của người dân về những khuất tất của các dự án giao thông BOT suốt 3 năm qua để mở ra một trang mới, thực sự minh bạch và hài hòa lợi ích của các bên liên quan hay không?

Tất nhiên, BOT Cai Lậy có giải tỏa được những nút thắt của chính nó và hoàn thành được sứ mệnh này hay không còn phụ thuộc vào phương án chính thức sẽ được Bộ GT - VT trình Thủ tướng tới đây. Và đó chắc chắn phải là một phương án hoàn toàn khác so với cả 4 phương án đã được chính Bộ này và Tổng cục Đường bộ đưa ra hồi đầu tháng này. Trong đó, điểm mấu chốt để xây dựng phương án cuối cùng đã được Thủ tướng Chính phủ “đặt hàng” rất rõ ràng: Vừa bảo đảm quyền lợi của người dân, vừa góp phần thúc đẩy các dự án BOT giao thông. Và kiên quyết không được để vấn đề kinh tế phát sinh thành các bất ổn xã hội, nếu làm đúng quy định mà không có lợi cho dân, vẫn khiến dân bức xúc thì phải xem lại để chỉnh sửa quy định… Từ phía cơ quan quản lý nhà nước, có cơ sở để tin rằng, cơ quan này sẽ dứt khoát “đoạn tuyệt” với cách thức tiếp cận và xử lý những bất ổn của BOT Cai Lậy thuần túy từ góc độ kinh tế, tài chính, thỏa thuận với nhà đầu tư, từ việc cố gắng chứng minh “tôi đúng, dân sai, tài xế sai”.

Cơ sở đó chính là cam kết chắc nịch của “tư lệnh” ngành GT - VT, cũng là người đã trực tiếp ký quyết định phê duyệt dự án đầu tư xây dựng công trình Quốc lộ 1 đoạn tránh thị trấn Cai Lậy và tăng cường mặt đường đoạn km 1987+560 đến km2014 tỉnh Tiền Giang về việc “chúng tôi tham gia dự án với tinh thần vô tư nhất, mong muốn giải quyết vấn đề ách tắc giao thông trên Quốc lộ 1, kết hợp phát triển hạ tầng cho địa phương đang đô thị hóa”, “chúng tôi không hùn hạp với nhà đầu tư”, “tư lợi trong quyết định dự án này là không bao giờ có”.

BOT Cai Lậy không phải là dự án giao thông được đầu tư theo hình thức BOT đầu tiên khiến người dân bức xúc, phản đối nhưng chắc chắn, sẽ còn được nhắc đến rất nhiều lần nữa, như một bài học đắt giá về việc triển khai thực hiện một chủ trương lớn của Nhà nước, dù chủ trương ấy là hoàn toàn đúng đắn. Chúng ta đã quá chậm, muộn trong việc rà soát, đánh giá thực tiễn để xác lập một khuôn khổ pháp lý chặt chẽ, minh bạch cho việc triển khai thực hiện các dự án đầu tư theo hình thức này. Và khi bức xúc từ các dự án BOT giao thông bùng phát, các cơ quan quản lý nhà nước, lãnh đạo chính quyền một số địa phương liên quan đã không nhìn thẳng vào những “khuyết tật” của các công trình, dự án để có câu trả lời thỏa đáng cho người dân.

Vì thế, ngay cả khi BOT Cai Lậy hoàn thành được sứ mệnh của nó, việc cần kíp phải thực hiện ngay trong năm 2018 chính là, kiểm điểm và xử lý nghiêm khắc trách nhiệm của các tổ chức, cá nhân để xảy ra khuyết điểm, vi phạm trong việc triển khai các dự án BOT giao thông theo đúng tinh thần và “địa chỉ” đã được UBTVQH chỉ rõ trong Nghị quyết 437/NQ-UBTVQH14 ngày 21.10.2017. Cùng với đó là, tổng kết việc triển khai thực hiện các mô hình đầu tư theo hình thức đối tác công - tư để đẩy nhanh tiến độ xây dựng, trình QH ban hành một đạo luật về hình thức đầu tư này. Trong khi chưa có luật, các dự án đường bộ đầu tư theo hình thức BOT phải triệt để tuân thủ các yêu cầu đã được UBTVQH đặt ra trong Nghị quyết 437: Chỉ được áp dụng cho các tuyến đường mới để bảo đảm quyền lựa chọn cho người dân; không áp dụng cho các dự án cải tạo, nâng cấp các tuyến đường độc đạo hiện hữu; việc lựa chọn nhà đầu tư, nhà thầu phải thực hiện đấu thầu công khai, minh bạch theo quy định của pháp luật; quy định và thực hiện đầy đủ việc công khai, minh bạch các thông tin về dự án để thuận tiện cho người dân giám sát…

Quỳnh Chi
Quay trở lại đầu trang