XÃ HỘI
Cập nhật 17:03 | 15/11/2019 (GMT+7)
.
Bảo đảm quyền trẻ em

Trách nhiệm không của riêng ai

08:49 | 29/01/2019
Theo các chuyên gia, quyền được chăm sóc, nuôi dưỡng là quyền nền tảng, tiên quyết cho sự phát triển của trẻ em. Chính vì vậy, việc bảo đảm quyền được thực hiện là nhiệm vụ quan trọng và cần sự chung sức phối hợp của các cơ quan, tổ chức, gia đình và xã hội.

Những con số… ám ảnh

Trong thời gian qua với nhiệm vụ, chức năng của mình, Bộ Lao động, Thương binh và Xã hội (LĐ,TB - XH) đã phối hợp chặt chẽ với các bộ, ngành, cơ quan, cộng đồng doanh nghiệp, các tổ chức trong và ngoài nước có liên quan nghiên cứu, xây dựng và trình cấp có thẩm quyền ban hành nhiều văn bản pháp luật, chính sách để bảo đảm quyền cho trẻ em. Đồng thời, triển khai các mô hình, dịch vụ để xây dựng môi trường sống an toàn, lành mạnh cho trẻ em; giảm thiểu các nguy cơ trẻ em bị bạo lực, xâm hại, tai nạn thương tích… Dù vậy, công tác bảo vệ trẻ em vẫn còn không ít những khoảng trống. Theo thống kê của Bộ LĐ,TB - XH, từ đầu năm 2018 đến nay, ở nước ta đã phát hiện 457 vụ hiếp dâm trẻ em, tăng 2,47% so với cùng kỳ. Đáng nói, gần 90% trẻ em bị xâm hại tình dục bởi người thân quen. Tại Hà Nội, Viện trưởng Viện Kiểm sát nhân dân TP Hà Nội Nguyễn Duy Giảng cho biết, trong năm 2018, cơ quan điều tra đã khởi tố hơn 6.700 vụ, viện kiểm sát nhân dân phê chuẩn khởi tố hơn 10.100 bị can. Đáng chú ý, tội phạm về trật tự xã hội, từ đầu năm tới nay đã khởi tố hơn 1.700 vụ, hơn 4.400 bị can. Trong đó, đã khởi tố 47 vụ xâm hại trẻ em. Trong 47 vụ án này có tới 44 vụ xâm hại tình dục trẻ em.

Không chỉ bị xâm hại, số trẻ em bị bạo hành ngày càng có xu hướng gia tăng gây bức xúc trong dư luận. Tuy chưa có số liệu thống kê chi tiết nhưng chỉ tính riêng qua kênh tiếp nhận thông tin và can thiệp bảo vệ trẻ em của Tổng đài 111 cũng cho thấy những con số đáng lo ngại. Cụ thể, theo Phó Giám đốc Trung tâm Tư vấn và Dịch vụ truyền thông, Cục Trẻ em, Bộ LĐ, TB - XH Nguyễn Công Hiệu cho hay, riêng năm 2018, Tổng đài 111 đã tư vấn hơn 27.400 ca (tăng 1.562 ca so với năm 2017), hỗ trợ can thiệp cho 806 trẻ em (tăng 222 trường hợp). “Vấn đề nổi bật trong năm 2018 là số ca trẻ em bị bạo lực tăng cao: 357 ca, tăng 140 ca so với năm 2017. Trong đó, nổi lên nhức nhối nhất là vấn đề bạo lực của giáo viên đối với học sinh, xảy ra tại một số tỉnh, thành phố như TP Hồ Chí Minh; các tỉnh Trà Vinh, Quảng Bình, Long An, Nam Định…” - ông Hiệu nói.

Cần có cơ chế phối hợp

Khoản 1, Điều 98, Luật Trẻ em 2016 quy định: “Cha, mẹ, người chăm sóc trẻ em và các thành viên trong gia đình có trách nhiệm trong việc chăm sóc, nuôi dưỡng, quản lý, giáo dục trẻ em; dành điều kiện tốt nhất theo khả năng cho sự phát triển liên tục, toàn diện của trẻ em”. Cha mẹ và các thành viên phải có trách nhiệm chính trong sự phát triển của trẻ em cũng như bảo đảm các quyền cho trẻ, đặc biệt là quyền được chăm sóc, nuôi dưỡng.

Đánh giá về việc triển khai công tác bảo vệ, chăm sóc trẻ em, ông Hiệu cho rằng, hiện trẻ em vẫn gặp nhiều thiệt thòi trong cuộc sống, có tình trạng trẻ bị sử dụng như một công cụ trả thù đối phương trong trường hợp cha mẹ có mâu thuẫn, ly hôn. “ Hiện nay, còn nhiều khó khăn trong hỗ trợ, can thiệp giúp trẻ: Chưa có nơi ở phù hợp khi để thực hiện việc cách ly trẻ khỏi môi trường bị xâm hại, bạo lực; thiếu các dịch vụ hỗ trợ, giúp cho trẻ bị xâm hại tại các địa phương, nhất là dịch vụ hỗ trợ tâm lý. Trong nhiều trường hợp, chính Tổng đài 111 cũng không thể kết nối được với người làm công tác bảo vệ trẻ em cấp xã do cán bộ không nghe máy, bận họp và từ chối hợp tác, không tiếp nhận thông tin từ phía tổng đài” - ông Hiệu nói.

Thực tế tại hội nghị tổng kết mới đây về công tác bảo vệ, chăm sóc trẻ em nhiều đại biểu cũng cho rằng, còn không ít các địa phương, trường học chưa quan tâm đúng mức đến công tác bảo vệ trẻ em đặc biệt là phòng, chống bạo lực, xâm hại tình dục trẻ em; đội ngũ người làm công tác bảo vệ trẻ em cấp xã chậm được xác định, bố trí theo Luật Trẻ em. Bên cạnh đó, ngân sách dành cho quản lý nhà nước về lĩnh vực trẻ em ở một số địa phương không hoặc bố trí rất ít. Trong  khi đó, công tác thanh tra trẻ em chủ yếu mới tổ chức ở các cơ sở công lập, cơ sở bảo trợ xã hội, chưa mở rộng ra cộng đồng...

Cũng theo đánh giá của các đại biểu, dù Luật Trẻ em đã được ban hành năm 2016, tuy nhiên, nhiều điều trong Luật quy định về quyền chăm sóc, nuôi dưỡng của trẻ em dừng lại ở việc khẳng định quyền của trẻ em và bổn phận cơ bản của cha mẹ, gia đình, xã hội và các cơ quan nhà nước. Trong khi đó, các quy định mang tính nguyên tắc, định hướng chung chung, thiếu cụ thể. Chính sự tản mạn, thiếu thống nhất của các văn bản luật về quyền dẫn đến khó khăn áp dụng trên thực tế. Do đó, để bảo đảm quyền Trẻ em được thực thi như cam kết trong Công ước Liên hiệp quốc về quyền trẻ em 1989 mà Việt Nam là thành viên thì những quy định trong văn bản luật về quyền cần định tính hơn chứ không dừng lại ở nguyên tắc hay định hướng chung chung như hiện nay. Bổ sung các quy định biện pháp xử lý đối với hành vi vi phạm nghĩa vụ chăm sóc, nuôi dưỡng đối với cha mẹ, gia đình, nhà trường trên cả phương diện hành chính và hình sự. Bên cạnh đó, cần phải gắn được trách nhiệm liên kết, phối hợp, kiểm soát giữa các thiết chế trong việc bảo đảm quyền được chăm sóc, nuôi dưỡng của trẻ em. Bảo đảm sự chăm sóc, nuôi dưỡng được thực hiện bao phủ từ gia đình đến trường học và ngoài xã hội.

  Để bảo đảm quyền trẻ em được toàn diện và thực thi có hiệu quả, Thứ trưởng Bộ LĐ,TB-XH Nguyễn Thị Hà cho rằng, trong năm 2019 cần xây dựng cơ chế phối hợp với Trung ương Đoàn, Hội Liên hiệp Phụ nữ Việt Nam để triển khai đến cơ sở việc tiếp nhận thông tin, can thiệp hỗ trợ kịp thời cho các trường hợp trẻ em bị bạo lực, xâm hại. Bên cạnh đó, xây dựng kế hoạch tăng cường kiểm tra, giám sát việc thực hiện Luật Trẻ em và các văn bản quy phạm pháp luật đã ban hành. 

Thái Yến
Xem tin theo ngày:
LAO ĐỘNG
16:06 31/10/2019
Với tinh thần “thượng tôn pháp luật, đồng thuận chấp hành, chủ động sáng tạo”, là nguyên lý “thuận tự nhiên”, tạo ra không khí phấn khởi, thoải mái, vui tươi cho người lao động, anh em tự ý thức “làm hết việc chứ không chờ hết giờ”, “mình vì mọi người”… là phương châm được TS Nguyễn Ngọc Thạch, Giám đốc Cảng vụ Đường thủy nội địa Khu vực III quán triệt đến từng cán bộ trong đơn vị.
Quay trở lại đầu trang