XÃ HỘI
Cập nhật 17:41 | 27/01/2020 (GMT+7)
.

“Có một cơn đau mang tên trầm cảm”

08:44 | 15/12/2019
“Những vụ tự tử vì trầm cảm xuất hiện liên tục trên mặt báo, bắt đầu là một số ca sĩ, đến một đầu bếp nổi tiếng người Mỹ, đỉnh điểm là một học sinh lớp 10 ở thành phố Hồ Chí Minh, và danh sách cứ ngày một dài thêm. Là người trong cuộc, tôi thấy mình có trách nhiệm chia sẻ phần nào về căn bệnh này, để mọi người có cái nhìn đúng đắn hơn...” - PGS. TS. Tâm lý học Nguyễn Thị Phương Hoa chia sẻ với Báo Đại biểu Nhân dân nhân sự kiện ra mắt sách tại Hà Nội.

Khi mây đen kéo tới

- Ngày chị được tin con mình bị trầm cảm đã xảy ra như thế nào vậy, thưa chị?

- Không phải là một ngày đâu mà là thời gian rất dài. Con luôn là học sinh giỏi, điểm số bao giờ cũng 9 - 10, con rất cầu toàn, luôn đòi hỏi cao ở bản thân, khó khăn của con bộc lộ từ khi học hết phổ thông trung học, con ở nước ngoài nên tôi không bên con những ngày đó. Qua cuộc gọi, tôi biết con đang rất khó khăn, lo âu, cáu giận không ngừng, ngày một căng thẳng không tự giải quyết được. Khi chuẩn bị vào đại học, con luôn băn khoăn mình phải làm gì, khả năng đã đáp ứng yêu cầu chưa hay chỉ theo mức trung bình của mọi người thôi, con sợ mình không thể sống sót trong cuộc cạnh tranh này. Rồi con về nước chuẩn bị học đại học, tôi mới biết hóa ra 1 năm qua con gần như mất ngủ, việc ăn uống rối loạn. Con luôn luôn tự ti, không hài lòng chút nào với bản thân.

- Chị chia sẻ gì khi viết trong cuốn sách của mình: “Có một ngày nào đó, tôi thấy mình như sa xuống tầng sâu nhất của địa ngục”...

- Là ngày con có chẩn đoán bị trầm cảm. Hôm ấy, tôi và con đi bộ từ bệnh viện về, đi nửa thành phố, hai mẹ con không nói chuyện gì... Tôi quyết tâm giúp con bằng được, dù chưa hiểu hết về trầm cảm, dù tôi học tâm lý học lâm sàng trị liệu nhưng cũng chưa biết mình phải làm gì. Bác sĩ bảo con uống thuốc, nhưng ngoài uống thuốc thì còn làm sao, khi tâm trạng con bất ổn thì làm sao... Tôi tìm thông tin trên mạng, tra mọi từ khóa, đọc bằng bất kỳ thứ tiếng nào... để có cách nào đó giúp con.

- Điều gì thôi thúc chị xuất bản sách về suốt quá trình đồng hành cùng con? Năm 2018 là cuốn “Khi mây đen kéo tới”, và bây giờ, “Có một cơn đau mang tên trầm cảm” được viết tiếp vẫn bằng những chia sẻ của người mẹ có con trai mắc bệnh trầm cảm.

- Thực ra tôi không có ý định xuất bản sách. Tôi tham gia một diễn đàn trên mạng (Beautiful mind VN) để giúp đỡ các bạn khó khăn về tâm lý. Tôi nghĩ phải viết cái gì đó tươi sáng để nạp năng lượng cho bạn đọc. Nhưng viết theo cách thông thường có thể các bạn bỏ qua, cho rằng không phải chuyện của mình, nên tôi chia sẻ tình huống cụ thể như cách tập thể dục giúp vượt qua căng thẳng, cách ăn uống đủ chất, môi trường xung quanh tác động đến mình như thế nào, ứng xử của mọi người khi nào tốt, khi nào chưa tốt... Giữa năm 2018, khi những vụ tự tử vì trầm cảm xuất hiện liên tục trên mặt báo, bắt đầu là một số ca sĩ, đến một đầu bếp nổi tiếng người Mỹ, đỉnh điểm là một học sinh lớp 10 ở TP Hồ Chí Minh, và danh sách cứ kéo dài. Đấy là lúc tôi nghĩ nên xuất bản sách, dù những ghi chép còn ít.

- Quyết định nói cho cả thế giới biết con mình bị trầm cảm, có điều gì khiến chị e ngại?

- Tất nhiên là có. Nhưng tôi lo ngại nhất không phải mọi người cười chê hay coi thường, mà là ảnh hưởng xấu đến con. Bởi dù sao nói ra vấn đề sức khỏe của mình không phải với ai cũng dễ dàng, nhất là các bạn gặp khó khăn về tâm lý. Trầm cảm là thứ bệnh trong não, làm lệch lạc phản ứng, không dễ chia sẻ. Xã hội cũng nhận thức chưa đủ để chấp nhận, hiểu về căn bệnh này. Chẳng hạn, chúng ta ôm một người bị chẩn đoán ung thư, HIV/AIDS, động viên họ vượt qua, nhưng lại không hiểu nhiều về tâm lý đủ để thông cảm và chia sẻ.


Tác giả Nguyễn Thị Phương Hoa (trái) trong buổi Giao lưu ra mắt sách “Có một cơn đau mang tên trầm cảm”
Ảnh: Thái Minh

Sau mây đen là nắng ấm

- Con trai chị phản ứng như thế nào khi chị ra mắt sách kể câu chuyện của hai mẹ con?

- Thường tôi không thông báo với con về các sự kiện ra mắt sách, muốn tránh tối đa tác động có thể xấu với con. Nhưng dù tôi không nói, trong phòng con, tôi vẫn tìm thấy những cuốn sách mẹ viết trong đó. Tôi hiểu rằng con hài lòng với những gì mẹ viết ra. Và chính con cũng từng bảo tôi rằng: Mẹ có thể viết gì đó để giúp đỡ các bạn khác không?

- Thú thực, tôi thấy sách của chị... không dễ đọc, cho dù đó không nhiều kiến thức hàn lâm, không nhiều định nghĩa hay khái niệm!

- Cuốn sách không dễ đọc với tất cả mọi người, vì nó khá nặng nề. Có lẽ chỉ thích hợp với những ai cần đến nó, những ai đang thực sự bối rối, đang rơi vào vòng xoáy nguy hiểm của căn bệnh thế kỷ này.

- Có lẽ đời sống xã hội đang có quá nhiều vấn đề khiến bệnh trầm cảm nhiều hơn, như chị nói danh sách tự tử vì trầm cảm xuất hiện liên tục trên mặt báo?

- Một mặt, mạng nối càng nhiều, thông tin càng nhanh, trước đây có thể, đâu đó vẫn có những người tự tử vì trầm cảm mà chúng ta không biết và không biết nhanh đến vậy. Truyền thông xã hội cũng có một phần lỗi trong việc làm các bạn trẻ lo lắng, bị tác động nhiều. Nhưng mặt khác, nó cung cấp kiến thức kịp thời, để chúng ta biết được thông tin đầy đủ về căn bệnh. Tôi cho rằng, cuộc sống thời nào cũng có căng thẳng, chúng ta đối mặt với khó khăn của hôm nay, cố gắng giải quyết khó khăn của hôm nay, để sống cho ngày hôm nay.

- Viết về câu chuyện hôm nay, về những khó khăn, cố gắng giải quyết khó khăn ấy, chị kỳ vọng điều gì qua cuốn sách của mình?

- Tôi kể những câu chuyện hàng ngày, cố gắng mô tả trung thực trải nghiệm của “người trong cuộc”, với mong muốn gửi gắm thông điệp rõ ràng hơn về nhu cầu phải hiểu biết về căn bệnh trầm cảm, một căn bệnh bị đẩy lùi nếu chúng ta đủ kiến thức và không đơn độc. Cuốn sách nhỏ này cũng như tất cả cuốn sách nói chung, không thể chữa khỏi được bệnh trầm cảm. Bệnh trầm cảm cần được thăm khám, chăm sóc chuyên biệt và hầu hết các trường hợp cần được điều trị bằng thuốc, bởi các bác sĩ chuyên khoa, đồng thời cần được trị liệu bởi các nhà trị liệu tâm lý học lâm sàng được đào tạo chuyên nghiệp. Nhưng tôi hi vọng đây sẽ là trợ giúp đầu tiên, là chỗ dựa tinh thần để ta không suy sụp, để chúng ta biết sau mây đen là những ngày nắng ấm.

- Xin trân trọng cảm ơn chị!

Hải Đường thực hiện
Xem tin theo ngày:
LAO ĐỘNG
14:17 26/12/2019
Ngày 19.12.2019, Bảo hiểm xã hội tỉnh Đồng Nai đã ban hành Công văn số 1707/BHXH-QTL hướng dẫn tiền lương đóng bảo hiểm xã hội (BHXH), bảo hiểm y tế (BHYT), bảo hiểm thất nghiệp (BHTN), bảo hiểm tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp (BHTNLĐ-BNN) từ ngày 1.1.2020 theo Nghị định số 90/2019/NĐ-CP của Chính phủ.
Quay trở lại đầu trang