DIỄN ĐÀN ĐBND
Cập nhật 07:59 | 25/02/2020 (GMT+7)
.

Ấn tượng sâu đậm

08:00 | 11/11/2019
Với sự điều hành khoa học, hợp lý, linh hoạt và kiên quyết của Chủ tịch QH Nguyễn Thị Kim Ngân, các phiên chất vấn tại Kỳ họp thứ Tám đã thành công khá mỹ mãn. Thủ tướng Chính phủ và 4 Bộ trưởng trong 3 ngày đã trả lời suôn sẻ 191 câu hỏi, 51 tranh luận, với hàm lượng thông tin vô cùng phong phú, làm cho các phiên chất vấn khí thế hào hùng, sôi động, phấn khích, đem lại sự hài lòng cho nhiều ĐBQH và sự mãn nguyện của đông đảo cử tri cả nước.

Phát triển hài hòa trên 3 trụ cột

Sau khi 4 Bộ trưởng trả lời 171 chất vấn của ĐBQH, Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Xuân Phúc đã phát biểu làm rõ thêm một số vấn đề và trả lời 10 câu chất vấn của các đại biểu. Trong phát biểu làm rõ thêm một số vấn đề, Thủ tướng đã đề cập tới 11 nội dung trọng yếu bức tranh tổng thể kinh tế - xã hội của đất nước. 11 vấn đề đó gắn kết theo một tam giác 3 trụ cột. Đây cũng là đường hướng của sự phát triển tăng tốc đi lên bền vững: Phát triển kinh tế và văn hóa xã hội phải đi đôi với nhau, lồng quyện vào nhau như hình với bóng; phát triển kinh tế - xã hội phải gắn kết với bảo đảm môi trường sống và làm việc trong lành của người lao động và của toàn dân; không thể và không bao giờ đánh đổi môi trường lấy tăng trưởng kinh tế đơn thuần.


Ảnh: Quang Khánh

Theo giải trình của Thủ tướng thì“trụ cột kinh tế” gồm các nội dung cụ thể là, tiếp tục cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh và nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia; cải cách mạnh mẽ hơn nữa nền hành chính công vụ, khuyến khích đổi mới và sáng tạo trong mọi hoạt động của nền kinh tế. Tiếp tục nâng hạng môi trường kinh doanh. Thúc đẩy giải ngân vốn đầu tư công; giảm nợ công xuống mức thấp hợp lý hơn nữa; cơ cấu lại các ngân hàng thương mại, cơ cấu lại các doanh nghiệp nhà nước; xây dựng tốt các công trình trọng điểm quốc gia như đường bộ cao tốc Bắc - Nam phía Đông, Cảng Hàng không Quốc tế Long Thành…

Về trụ cột văn hóa - xã hội, Thủ tướng nhấn mạnh rằng: Liệu có bền vững không, khi có xã đạt chuẩn nông thôn mới nhưng chất lượng cuộc sống của người dân về văn hóa, về môi trường lại xuống cấp? Chỉ có nhìn thẳng vào sự thật, đánh giá toàn diện, chúng ta mới nhận biết được những hạn chế, yếu kém và mặt trái của kinh tế thị trường; từ đó mà nỗ lực và có giải pháp phù hợp để nâng cao thực chất hơn chất lượng cuộc sống của người dân nói chung và vùng nông thôn nói riêng. Kinh tế thị trường đem lại cho chúng ta điều kiện vật chất đầy đủ hơn, tiện nghi hơn, nhưng mặt trái của nó là dễ làm cho con người thờ ơ, vô cảm, thiếu trách nhiệm, dễ bỏ qua hoặc lãng quên các giá trị văn hóa, đạo đức truyền thống. Vì vậy, cần có chiến lược, biện pháp cụ thể để phát huy mặt tích cực, hạn chế mặt trái của kinh tế thị trường, của hội nhập quốc tế; nâng cao chất lượng cuộc sống, bảo đảm các giá trị văn hóa, đạo đức truyền thống và trách nhiệm xã hội của mỗi công dân.

Về trụ cột môi trường, Thủ tướng khẳng định: Đảng, Nhà nước ta tiếp tục đặt ra yêu cầu cao hơn về an ninh, an toàn và chất lượng cuộc sống của người dân. Quan điểm phát triển hài hòa trên 3 trụ cột kinh tế - xã hội - môi trường được thể hiện trong các nghị quyết của Đảng, Quốc hội, Chính phủ phải được tổ chức thực hiện nghiêm túc, hiệu quả. Phải kiểm soát chặt chẽ, nghiêm ngặt các dự án có nguy cơ gây ô nhiễm môi trường và rác thải nhập khẩu; khuyến khích đầu tư sử dụng các loại vật liệu thân thiện với môi trường, hạn chế sản xuất và tiêu dùng sản phẩm nhựa sử dụng một lần, chú trọng phát triển năng lượng tái tạo. Xây dựng các kịch bản phòng ngừa, xử lý sự cố môi trường như ô nhiễm không khí, bụi mịn, an ninh nguồn nước, thắt chặt quản lý khai thác nước ngầm…

Nghiêm túc và trách nhiệm

Sau giải trình và trả lời chất vấn, Thủ tướng khẳng định, chúng ta phải triệt để tận dụng những thời cơ và thuận lợi, phải nỗ lực bằng tất cả trái tim và khối óc, phải hành động bằng ý chí và sức mạnh của cả dân tộc chúng ta, bằng sự chung sức, đồng lòng của toàn dân, vượt qua khó khăn, thách thức, hành động mạnh mẽ, quyết liệt để hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ còn lại của năm nay và nhiệm vụ của năm mới.

Sự thành công của kỳ chất vấn này là sự nghiêm túc và trách nhiệm của cả hai phía - người chất vấn và người trả lời chất vấn. Có thể nói, các ĐBQH đã chuyển tải được hầu hết các ý kiến, kiến nghị của cử tri tới QH. Tuyệt đại bộ phận đại biểu đã đưa ra những chất vấn có tính thời sự, nóng bỏng, cấp thiết. Câu chất vấn ngắn, gọn, thể hiện rõ nội hàm, xoáy vào trọng tâm cần chất vấn. Ví dụ, phải xử lý ra sao sự bất bình đẳng trong xây dựng nông thôn mới về đầu tư nguồn lực, mặt bằng áp dụng 19 tiêu chí giữa các vùng miền? Biện pháp hữu hiệu nào để tiêu thụ khối lượng nông sản phẩm lớn mà lại được giá? Cách thức tái đàn lợn để đáp ứng nhu cầu thịt, nhất là vào dịp Tết nguyên đán sắp đến? Sản xuất lớn thì tích tụ, tập trung ruộng đất ra sao khi hạn điền chỉ là 2ha? Vì sao cơ cấu năng lượng điện bị xô lệch (nhiệt điện, thủy điện, điện mặt trời, điện gió mất cân đối cả về sản lượng và giá mua, giá bán)? Xử lý như thế nào tình trạng đội lốt nhãn hiệu hàng hóa Việt Nam để xuất khẩu? Các chứng chỉ ngoại ngữ, tin học thiết thực gì đối với thi chuyên viên, thi nâng ngạch của cán bộ ở các vùng miền núi, vùng sâu, vùng xa? Đang thiếu đến 87 nghìn giáo viên các loại thì làm sao để giảm biên chế 10%? Quản lý mạng xã hội như thế nào để ngăn ngừa được những thông tin xấu, độc, vu khống, bôi nhọ? Tình trạng “báo hóa” các tạp chí điện tử được giải quyết như thế nào?...

Có thể nói, nội hàm các câu chất vấn cũng đã làm “nóng ran” nghị trường. Các đại biểu rất tập trung lắng nghe, suy nghĩ khi người bị chất vấn trả lời. Một thuật ngữ hay một từ nào đó chưa thật chuẩn xác có ảnh hưởng đến nội hàm câu hỏi liền bị phát hiện và có ý kiến tranh luận ngay. Chất vấn, trả lời, tranh luận và tranh luận lại, đã làm cho hoạt động chất vấn càng sinh động, thôi thúc và hấp dẫn.

Đồng đều, bình tĩnh, đĩnh đạc

Có lẽ đây là lần đầu tiên có sự “đồng đều” tương đối về trí tuệ, sự bình tĩnh, tự tin, đĩnh đạc và mỗi người có “một kho” thông tin đắt giá ở cả 4 Bộ trưởng. Cũng cần phải nói thêm rằng, đây là những bộ đa ngành, đa lĩnh vực, phạm vi quản lý rất rộng lớn. Ấy vậy mà, các Bộ trưởng đã quán xuyến, bao quát được cả bề rộng và nhiều vấn đề xuyên suốt được cả chiều sâu; nhiều sự kiện, tình huống được trình bày đến đâu là có dẫn liệu đến đó.

Cử tri dễ dàng nhận thấy, Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn đã toát lên sự tâm huyết, say mê với công việc, một vị Bộ trưởng lăn lộn với thực tiễn, tích lũy được nhiều kinh nghiệm trong quản lý, điều hành; kiến thức chuyên môn nghề nghiệp sâu rộng và đầy năng lực công tác... Bộ trưởng Bộ Công thương, nếu không có ranh giới vấn đề, không có giới hạn thời gian thì Bộ trưởng có thể nói liên tục với tốc độ “liên thanh” đều đặn suốt cả buổi, từ lĩnh vực này sang lĩnh vực khác, từ địa danh này sang địa danh khác, nói tới đâu có số liệu đến đó.

Có cử tri hưu trí nói về Bộ trưởng Bộ Nội vụ như thế này: “Đối tượng tác động của Bộ trưởng là con người, lại là những người có tầm tri thức rất cao rộng, là loại công việc khó khăn, phức tạp. Chỉ riêng nội hàm của cán bộ, công chức, viên chức, cán bộ cấp xã, viên chức cấp xã, có chỗ rạch ròi, có chỗ giao thoa - thế mà Bộ trưởng trả lời khá rành mạch trong từng trường hợp, không lẫn khái niệm, không lẫn cấp với ngành, càng không lẫn khái niệm pháp lý với cách nói chung dân dã về cán bộ; thế mới tài, minh mẫn thật”. Quả vậy, Bộ trưởng khá điềm tĩnh, đĩnh đạc, tự tin, trả lời khúc triết, rành mạch từng vấn đề, rất dễ hiểu.

Còn Bộ trưởng Bộ Thông tin và Truyền thông - người vừa nhậm chức chưa tròn một năm và lần đầu tiên trả lời chất vấn trước QH, nhưng đã tiếp cận, nắm bắt công việc khá nhanh. Ông có ưu thế về kỹ thuật cao (những người thuộc lĩnh vực khoa học tự nhiên, lĩnh vực kỹ thuật thường nói ngắn gọn, rất logic), trả lời có độ ngắn gọn bậc nhất, nhưng cũng đủ rõ nội dung cần đáp ứng...

Điểm chung nhất của cả 4 Bộ trưởng như một điểm nhấn là thẳng thắn nhận trách nhiệm và nhiều lời hứa (khoảng 30 đến 40 lần/Bộ trưởng).

Dù là kỳ chất vấn khá thành công nhưng không phải là không có những khiếm khuyết. Không ít ĐBQH có câu chất vấn giống hệt nhau, nhưng chỉ có 2 đại biểu thừa nhận mình trùng lặp và chất vấn câu khác. Từ đó, người bị chất vấn cũng buộc phải “đúp lại” câu trả lời. Bộ trưởng trả lời, nhiều khi quá thiên về bình luận, quá thiên về giải thích câu chất vấn; đôi khi còn bỏ lửng nội dung! Nhiều giải pháp của các Bộ trưởng còn ở dạng tổng thể (chưa phải cụ thể)... Những khiếm khuyết đó cần được rút kinh nghiệm, sớm khắc phục để các kỳ chất vấn sau thành công hơn nữa.

Ts. Bùi Ngọc Thanh
Nguyên Chủ nhiệm Văn phòng Quốc hội
Xem tin theo ngày:
Ý KIẾN CHUYÊN GIA
11:33 19/02/2018
Kiến nghị cử tri được “ghi nhận” nhưng chưa giải quyết dứt điểm, Phó Chủ tịch HĐND tỉnh Sơn La Nhâm Thị Phương cho rằng, cần xác định việc giải quyết, trả lời đầy đủ, đúng thời hạn các kiến nghị của cử tri là một trong những tiêu chí đánh giá hoàn thành nhiệm vụ; tạo sức ép, buộc từng ngành, cấp chủ động, năng động thực hiện đúng, đủ và kịp thời.
Quay trở lại đầu trang