DIỄN ĐÀN ĐBND
Cập nhật 23:14 | 05/04/2020 (GMT+7)
.
Quốc hội thảo luận về Báo cáo nghiên cứu khả thi dự án Cảng hàng không quốc tế Long Thành giai đoạn 1

Không được phép xảy ra sai sót

07:54 | 13/11/2019
Sau khi thông qua chủ trương đầu tư, tại phiên họp sáng qua, QH đã thảo luận về Báo cáo nghiên cứu khả thi dự án Cảng Hàng không quốc tế Long Thành giai đoạn 1. Cùng với yêu cầu phải bảo đảm tăng hiệu quả kinh tế, ổn định xã hội, cơ sở hạ tầng kỹ thuật, cũng như trình độ công nghệ, các đại biểu nhấn mạnh: Sự sai sót trong triển khai dự án là không được phép xảy ra.

“Khó vạn lần dân liệu cũng xong”

Tại phiên thảo luận sáng qua, liên tiếp những cụm từ “nóng lòng chứng kiến ngày khánh thành Long Thành”, “không thể lùi thời gian thực hiện”, hay “triển khai càng sớm càng tốt”… đã được nhiều ĐBQH nhắc đến. Mong muốn này của các ĐBQH hoàn toàn có thể hiểu được. Vì như cách nói của ĐBQH Nguyễn Thị Vân (Yên Bái), thì đất nước ta đã trải qua hơn 30 năm Đổi mới, với thế và lực như hiện nay “rất cần có những công trình mang tính chất chiến lược về giao thông như Cảng Hàng không quốc tế Long Thành”. ĐBQH Trương Trọng Nghĩa (TP Hồ Chí Minh) thì nói rằng, dự án Cảng Hàng không quốc tế Long Thành có ý nghĩa hệ trọng đối với an toàn kinh tế cũng như an ninh - quốc phòng của đất nước ta, ít nhất là cho đến hết thế kỷ này. Do vậy, “dự án này phải tạo động lực cho Việt Nam cất cánh, vươn cao, thoát bẫy thu nhập trung bình. Đặc biệt, việc triển khai thực hiện dự án này không thể có tiêu cực, hạn chế, biến thành gánh nặng lên đôi cánh phát triển của đất nước như một số dự án “trùm mền, đắp chiếu” đang tồn tại, ĐB Trương Trọng Nghĩa thẳng thắn.


Đại biểu Quốc hội Nguyễn Hữu Quang (Thanh Hóa) phát biểu tại hội trường Ảnh: Quang Khánh

Và để tránh nguy cơ “đè nặng lên đôi cánh phát triển của đất nước”, ĐB Trương Trọng Nghĩa nhấn mạnh, dự án Cảng Hàng không quốc tế Long Thành giai đoạn 1 phải bảo đảm tăng hiệu quả kinh tế, ổn định xã hội, cơ sở hạ tầng kỹ thuật, cũng như trình độ công nghệ.

“Khó vạn lần dân liệu cũng xong”. Gọi đây là “bài học lớn của nước ta trong mọi thời kỳ lịch sử”, ĐB Trương Trọng Nghĩa đề xuất một số nguyên tắc đối với quá trình triển khai dự án. Trong đó, nguyên tắc trước tiên là “bảo đảm pháp luật được thực hiện nghiêm minh, không tham nhũng, lãng phí, không bị lợi ích nhóm và lợi ích sân sau chi phối”. Nguyên tắc thứ hai là “chất lượng công trình và trình độ công nghiệp phải đuổi kịp đón đầu thế giới”. Nguyên tắc thứ ba là “khuyến khích cạnh tranh lành mạnh bên cạnh vấn đề thực hiện nhanh”. Thậm chí, theo ĐB Trương Trọng Nghĩa, các nguyên tắc này cũng “cần được áp dụng với tất cả các dự án quan trọng quốc gia khác sẽ triển khai trong thời gian tới”.

Làm rõ thêm năng lực tài chính của ACV

Từ chủ trương đầu tư dự án này đến thực hiện là một giai đoạn rất quan trọng, có nhiều nội dung cần được xem xét, chuẩn bị chu đáo, khách quan. Vì thế, ĐBQH Nguyễn Hữu Quang (Thanh Hóa) nói rằng, cần xem xét kỹ càng, khách quan để khi triển khai xây dựng sẽ bảo đảm các yêu cầu về tiến độ, chất lượng và chi phí hợp lý, và khi khai thác sẽ bảo đảm các tiêu chí về tài chính, kinh tế, xã hội đã đề ra.

Triển khai Nghị quyết số 94/2015/QH13 của QH, Thủ tướng Chính phủ đã giao Tổng công ty Cảng hàng không Việt Nam (ACV) làm chủ đầu tư giai đoạn lập Báo cáo nghiên cứu khả thi. Ủng hộ chủ trương này, song ĐB Nguyễn Hữu Quang đề nghị, Chính phủ phải làm rõ thêm về năng lực tài chính của ACV. Bởi, tuy Chính phủ khẳng định ACV tích lũy đến thời điểm này đã đạt khoảng 24.000 tỷ đồng, và trong giai đoạn xây dựng sẽ có 12.400 tỷ đồng, nhưng “chưa thấy rõ nguồn của số vốn dành cho xây dựng Cảng Hàng không quốc tế Long Thành”. Có phải là nguồn từ 30% lợi nhuận sau thuế được để lại theo quy định của Luật Quản lý, sử dụng tài sản công, hay Chính phủ sẽ xin giữ lại toàn bộ lợi nhuận, ĐB Nguyễn Hữu Quang đặt câu hỏi.

Cùng với giai đoạn xây dựng, thì giai đoạn vận hành cũng đòi hỏi ở các chủ đầu tư những năng lực tài chính nhất định. Thông thường các dự án lớn có tình trạng “lỗ kế hoạch”, tức là “dòng tiền âm trong thời gian khi bắt đầu vận hành đến điểm hòa vốn”. Trong Báo cáo nghiên cứu khả thi, Chính phủ có nói rằng, dự án “sẽ có lợi nhuận ngay từ năm đầu tiên khi đi vào vận hành”. Tuy nhiên, theo ĐB Nguyễn Hữu Quang, thì trong thực tế, nhiều doanh nghiệp không phải phá sản trong giai đoạn xây dựng mà phá sản trong giai đoạn vận hành, vì “không có đủ nguồn tài chính để làm nghĩa vụ đối với nhà cho vay”.

Một nội dung nữa cũng khiến đại biểu băn khoăn, đó là trong Báo cáo nghiên cứu khả thi chưa đưa chi phí đền bù giải phóng mặt bằng 22.400 tỷ đồng và 4.800 tỷ đồng của hai dự án đường kết nối vào trong các tính toán. “Điều này không chỉ chưa đúng với nguyên tắc lập báo cáo nghiên cứu khả thi, mà việc không đưa hết các chi phí mà Nhà nước đã bỏ ra sẽ làm thiệt hại cho Nhà nước, đặc biệt là khi tiến hành cổ phần hóa hay thoái vốn doanh nghiệp nhà nước, ĐB Nguyễn Hữu Quang thẳng thắn.

Trong phiên họp sáng qua, hầu hết các ý kiến đều đồng thuận với việc sớm triển khai dự án Cảng Hàng không Quốc tế Long Thành giai đoạn 1. Tuy nhiên, đi vào những nội dung cụ thể của Báo cáo nghiên cứu khả thi thì ý kiến còn khác nhau.

Kết luận về nội dung này, Phó Chủ tịch QH Phùng Quốc Hiển cũng nêu rõ, nhiều ý kiến đồng tình về chủ trương triển khai giai đoạn 1 của sân bay Long Thành, về quy mô cũng như một số điều chỉnh so với Nghị quyết 94 của QH như Chính phủ trình, song cũng có ý kiến cho rằng, việc xây dựng Báo cáo nghiên cứu khả thi “chưa hoàn thiện”, “chưa được Hội đồng Thẩm định Nhà nước thẩm định toàn diện” nên việc xét cả 10 nội dung của Báo cáo khả thi là khó khăn, kể cả việc xem xét tổng mức đầu tư giai đoạn 1. Do vậy, QH chỉ xem xét một số nội dung chủ yếu có đủ căn cứ, còn lại giao Chính phủ căn cứ vào Báo cáo nghiên cứu khả thi khi được hoàn thiện và có ý kiến thẩm định của Hội đồng Thẩm định nhà nước thì Thủ tướng Chính phủ sẽ xem xét quyết định. Song, cũng có ý kiến cho rằng, “phải xem xét toàn diện cả 10 nội dung của Báo cáo khả thi”. Điều này đồng nghĩa, “chúng ta phải lùi đến Kỳ họp thứ Chín, vì tháng 5.2019, tư vấn quốc tế mới hoàn thành được nội dung tư vấn và đủ số liệu cho Hội đồng Thẩm định nhà nước xem xét toàn diện Báo cáo nghiên cứu khả thi. “Đây cũng là một vấn đề cần sự cân nhắc của QH”, Phó Chủ tịch QH Phùng Quốc Hiển nói.

Không chỉ các ĐBQH nóng lòng về thời điểm giai đoạn 1 của dự án được triển khai, mà đây còn là mong muốn hơn 10 năm qua của cử tri và người dân sống trong khu vực thực hiện dự án Cảng Hàng không quốc tế Long Thành. Khẳng định điều này, nhưng với cái nhìn bình tĩnh và cẩn trọng, nhiều đại biểu cũng chỉ rõ, cùng với yêu cầu về tiến độ và chất lượng, thì việc triển khai bất cứ giai đoạn nào của dự án đều phải tuân thủ nghiêm túc quy định pháp luật liên quan, và không để bị chi phối của nhóm lợi ích.

Nhìn nhận dự án này phải “trở thành một phần thưởng quý báu, không thể là một di sản “bỏ thì thương, vương thì tội” trên vai các thế hệ mai sau”, ĐB Trương Trọng Nghĩa cho rằng, sự sai sót trong triển khai dự án có ý nghĩa quan trọng này sẽ “không được phép xảy ra”. Nhấn mạnh yêu cầu về trách nhiệm cao và sự thận trọng trong quá trình triển khai, ĐB Trương Trọng Nghĩa đề nghị, cần có một chủ trương, chính sách cụ thể, thông minh và chặt chẽ về huy động và quản lý các nguồn vốn đối với dự án này. Và, nếu có chủ trương hợp lý, minh bạch và tạo được niềm tin, hoàn toàn có thể huy động vốn nhàn rỗi rất lớn của người dân không chỉ ở trong nước.

Thanh Hải
Xem tin theo ngày:
Ý KIẾN CHUYÊN GIA
11:33 19/02/2018
Kiến nghị cử tri được “ghi nhận” nhưng chưa giải quyết dứt điểm, Phó Chủ tịch HĐND tỉnh Sơn La Nhâm Thị Phương cho rằng, cần xác định việc giải quyết, trả lời đầy đủ, đúng thời hạn các kiến nghị của cử tri là một trong những tiêu chí đánh giá hoàn thành nhiệm vụ; tạo sức ép, buộc từng ngành, cấp chủ động, năng động thực hiện đúng, đủ và kịp thời.
Quay trở lại đầu trang