DIỄN ĐÀN ĐBND
Cập nhật 23:14 | 05/04/2020 (GMT+7)
.

Tăng đại biểu chuyên trách - chìa khóa nâng cao chất lượng hoạt động Quốc hội

07:54 | 13/11/2019
Thảo luận tại hội trường về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Tổ chức QH, các ĐBQH nêu vấn đề, chỉ còn 2 kỳ họp nữa QH nhiệm kỳ Khóa XIV sẽ “về đích” và nhiệm kỳ này xứng đáng là mốc son trong lịch sử QH Việt Nam với hàng loạt cải tiến, như chuyển từ QH tham luận sang QH tranh luận… Để tiếp tục đổi mới, nâng cao hoạt động của QH, việc xem xét nâng số lượng ĐBQH hoạt động chuyên trách là cần thiết. Vì tăng số đại biểu hoạt động chuyên trách chính là chìa khóa nâng cao chất lượng hoạt động QH.

Phấn đấu đạt tỷ lệ 40% ĐBQH chuyên trách

Việc có nên giữ nguyên tỷ lệ ĐBQH hoạt động chuyên trách ít nhất là 35% như hiện nay hay không là nội dung còn nhiều ý kiến khác nhau tại phiên thảo luận chiều qua. Khẳng định cần thiết tăng tỷ lệ ĐBQH hoạt động chuyên trách, ĐBQH Nguyễn Văn Tuyết (Bà Rịa - Vũng Tàu) nêu rõ, việc tăng đại biểu hoạt động chuyên trách sẽ tạo điều kiện thuận lợi hơn cho sắp xếp, bố trí, kiện toàn bộ máy của Hội đồng Dân tộc, các Ủy ban của QH, Đoàn ĐBQH. Hơn nữa, thực tế những nhiệm kỳ qua cho thấy, các đại biểu hoạt động chuyên trách đang ngày càng khẳng định rõ vai trò nòng cốt trong hoạt động của QH, các cơ quan của QH.

Đại biểu Quốc hội Lưu Bình Nhưỡng (Bến Tre) phát biểu tại hội trường Ảnh: Quang Khánh

Thời gian qua, dù có rất nhiều cố gắng trong công tác quy hoạch, chuẩn bị nguồn từ sớm, nhưng con số đại biểu hoạt động chuyên trách vẫn chưa đạt tỷ lệ 35% như đề ra. Và, ngay tại nhiệm kỳ Khóa XIV, chúng ta chỉ có 167 ĐBQH hoạt động chuyên trách trên tổng số 483 ĐBQH, như vậy mới đạt 34,5%, ĐB Nguyễn Văn Tuyết tính toán. Vấn đề đặt ra là: Cần phân tích rõ vì sao không đạt? Đồng thời, cần quán triệt sâu sắc Nghị quyết số 18 của Trung ương Đảng về tăng tỷ lệ ĐBQH hoạt động chuyên trách, giảm hợp lý số lượng ĐBQH kiêm nhiệm ở các cơ quan hành pháp. Để thực hiện điều này, ĐB Nguyễn Văn Tuyết kiến nghị, cần sửa Khoản 2, Điều 23, dự thảo Luật theo hướng quy định tối thiểu số ĐBQH hoạt động chuyên trách là 40% để có cơ sở phấn đấu, quy hoạch và bố trí cán bộ.

Bổ sung lý lẽ cho sự cần thiết tăng số đại biểu hoạt động chuyên trách, ĐBQH Phạm Trọng Nhân (Bình Dương) nêu vấn đề, chỉ còn 2 kỳ họp nữa QH Khóa XIV này sẽ về đích và đây cũng là nhiệm kỳ “xứng đáng là mốc son trong lịch sử QH Việt Nam với hàng loạt cải tiến, thành tựu”. Đó là việc hiện thực hóa chủ trương chuyển từ “QH tham luận sang QH tranh luận”, triển khai mạnh “một QH không giấy”. Trong đó, như quan điểm được Chủ tịch QH Nguyễn Thị Kim Ngân nhấn mạnh, ĐBQH chính là trung tâm của hoạt động QH, đóng vai trò hiện thực hóa những thành tựu nêu trên. Vì thế, để tiếp tục đổi mới, nâng cao hoạt động của QH, cần xem xét nâng số lượng ĐBQH hoạt động chuyên trách.

Thực tế cho thấy, ĐBQH kiêm nhiệm chỉ hoạt động 1/3 thời gian, tương đương khoảng 4 tháng mỗi năm, chỉ tính riêng hai kỳ họp QH đã chiếm 2 tháng hoạt động, còn lại là tiếp xúc cử tri, tiếp công dân và hoạt động với tư cách là thành viên của các Ủy ban của QH... Như vậy, đại biểu kiêm nhiệm rất khó để bảo đảm cả về chất lượng và thời gian hoạt động. Theo ĐB Phạm Trọng Nhân, nếu cứ tiếp diễn tình trạng trên, thì bài toán tiếp tục đổi mới, nâng cao chất lượng hoạt động của QH là “quá nan giải”; do vậy, tăng tỷ lệ ĐBQH hoạt động chuyên trách chính là chìa khóa để tăng chất lượng hoạt động QH. “Chúng ta hướng đến một QH chuyên nghiệp thì không thể không tăng tỷ lệ ĐBQH hoạt động chuyên trách, ĐBQH Nguyễn Thị Kim Bé (Kiên Giang) bày tỏ. 

Không “công chức hóa” ĐBQH chuyên trách

Nếu việc nâng tỷ lệ ĐBQH hoạt động chuyên trách được chấp thuận cũng đồng thời với đó là lo lắng về việc có tập hợp được các ĐBQH có chất lượng, có đủ trình độ, năng lực hay không. Chia sẻ băn khoăn này, ĐBQH Ngọ Duy Hiểu (TP Hà Nội) cho rằng, giải pháp thiết yếu là không “công chức hóa” ĐBQH hoạt động chuyên trách.

Và, ĐBQH cũng “không thể và không nên” là công chức cơ quan hành pháp và tư pháp, vì theo ĐBQH Lưu Bình Nhưỡng (Bến Tre), như vậy sẽ rất khó để thực hiện nguyên tắc hiến định: Quyền lực nhà nước là thống nhất, có sự phân công, phối hợp và kiểm soát quyền lực giữa cơ quan lập pháp, hành pháp và tư pháp. ĐBQH là của nhân dân, được lựa chọn từ nhân dân, đại biểu dân cử là chính khách, thì không nên bị ràng buộc bởi ngành, hay lĩnh vực, mà phải bị ràng buộc bởi cử tri. Nhấn mạnh nguyên lý này, ĐB Lưu Bình Nhưỡng cho rằng, rất cần sửa đổi Luật Tổ chức QH theo hướng không nặng về cơ cấu ngành, mà cần bảo đảm đủ năng lực, phẩm chất, sức khỏe, uy tín, chú trọng phát triển đại biểu dân cử từ cán bộ hưu trí đã kinh qua công tác có kinh nghiệm và bản lĩnh chính trị để cử tri bầu tham gia QH cũng như HĐND.

Cần tạo điều kiện cho các ĐBQH hoạt động chuyên trách ở thời kỳ “hoàng hôn nhiệm kỳ” là lưu ý được ĐBQH nêu ra. Như phân tích của ĐB Phạm Trọng Nhân là nhiều ĐBQH chuyên trách có trình độ, khả năng tư duy, bản lĩnh nghị trường mà các ĐBQH trẻ khó lòng có được, sau nhiều năm hoạt động nghị trường với bề dày kinh nghiệm mà vẫn cứ áp dụng việc “lui về” khi vẫn đủ trí, thể, lực thì rất lãng phí tinh hoa của QH. Cùng quan điểm này, ĐB Ngọ Duy Hiểu nêu vấn đề, hiện nay Thẩm phán Tòa án nhân dân tối cao cũng đã được nâng tuổi nghỉ hưu, vậy tại sao không thể kéo dài tuổi nghỉ hưu cho những ĐBQH hoạt động chuyên trách nhận được sự tín nhiệm lớn của cử tri và chính các ĐBQH khác?

Với nhiều tâm tư và mong muốn cần được giải đáp thấu đáo hơn, Phó Chủ tịch QH Uông Chu Lưu cho biết, QH sẽ xem xét, thông qua dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Tổ chức QH theo hình thức hai kỳ họp (dự kiến thông qua vào Kỳ họp thứ Chín tới) thay vì một kỳ họp như dự kiến ban đầu.

Anh Thảo
Xem tin theo ngày:
Ý KIẾN CHUYÊN GIA
11:33 19/02/2018
Kiến nghị cử tri được “ghi nhận” nhưng chưa giải quyết dứt điểm, Phó Chủ tịch HĐND tỉnh Sơn La Nhâm Thị Phương cho rằng, cần xác định việc giải quyết, trả lời đầy đủ, đúng thời hạn các kiến nghị của cử tri là một trong những tiêu chí đánh giá hoàn thành nhiệm vụ; tạo sức ép, buộc từng ngành, cấp chủ động, năng động thực hiện đúng, đủ và kịp thời.
Quay trở lại đầu trang