QUỐC TẾ
Cập nhật 11:03 | 21/10/2019 (GMT+7)
.
AMM - 52

Nóng vấn đề Biển Đông

07:58 | 31/07/2019
Hội nghị Bộ trưởng Ngoại giao ASEAN lần thứ 52 (AMM - 52) diễn ra tại Bangkok, Thái Lan từ ngày 29.7 - 3.8, với chương trình nghị sự tập trung vào các vấn đề hòa bình, an ninh và thương mại. Với sự có mặt của Ngoại trưởng Mỹ Mike Pompeo, Washington cho biết vấn đề biển Đông sẽ được Mỹ đặt lên bàn hội nghị.

Hòa bình, an ninh và thương mại

Tham dự AMM - 52, ngoài đại diện 10 quốc gia Đông Nam Á, còn có 10 đối tác đối thoại cùng một số quốc gia khác. Ngoại trưởng Mỹ Mike Pompeo, Bộ trưởng Ngoại giao Trung Quốc Vương Nghị và Bộ trưởng Ngoại giao Nga Sergei Lavrov sẽ là đối tác đối thoại quan trọng tại các cuộc họp.


Hội nghị Bộ trưởng Ngoại giao ASEAN + 3 diễn ra hôm 30.7 tại Bangkok, Thái Lan

Bộ trưởng Ngoại giao Thái Lan Don Pramudwinai chủ trì Hội nghị Bộ trưởng Ngoại giao ASEAN và đồng chủ trì Hội nghị Bộ trưởng với các Đối tác đối thoại và các cuộc họp khác như Ủy ban Nhân quyền liên Chính phủ ASEAN, Hội nghị Bộ trưởng Ngoại giao ASEAN + 3 (APT) lần thứ 20, Hội nghị Bộ trưởng cấp cao Đông Á (EAS) lần thứ 9 và Diễn đàn Khu vực ASEAN (ARF) lần thứ 26. Sẽ có tổng cộng 27 cuộc họp đầy đủ cộng với các phiên họp bên lề.

Hôm qua, 30.7, Ngoại trưởng Mỹ đã có mặt tại Bangkok để tái khẳng định cam kết của nước này với ASEAN. Ông Pompeo sẽ đồng chủ trì các hội nghị Bộ trưởng Mỹ - ASEAN và Sáng kiến Hạ lưu sông Mekong vào ngày 1.8. Một ngày sau, ông sẽ phát biểu tại Hiệp hội Siam về sự tham gia kinh tế của Mỹ ở khu vực châu Á - Thái Bình Dương. Sau đó, ông Pompeo sẽ tham dự Hội nghị cấp cao Đông Á và Diễn đàn Khu vực ASEAN. Ngoài ra, ông cũng sẽ hội đàm với Bộ trưởng Ngoại giao Thái Lan về phương cách tăng cường liên minh Mỹ - Thái.

Theo lịch, cuộc họp các ngoại trưởng ASEAN và Trung Quốc cũng diễn ra trong ngày hôm nay, 31.7. Sự hợp tác giữa Trung Quốc và ASEAN trong các lĩnh vực như Vành đai và con đường, sông Mekong và việc tài trợ dự án thông qua Ngân hàng Đầu tư cơ sở hạ tầng châu Á có trụ sở ở Bắc Kinh cũng sẽ được chú ý.

Đặc biệt, một quan chức Thái Lan nói với báo The Bangkok Post rằng ASEAN “sẽ cho phép các nước thảo luận những mối lo ngại đang diễn ra như cuộc khủng hoảng người Rohingya và tranh chấp trên Biển Đông”, bao gồm cả tiến trình về Bộ Quy tắc ứng xử trên Biển Đông (COC). Quan chức này xác nhận: “Chúng tôi sẽ dùng các diễn đàn để tìm cách giảm bớt căng thẳng, xây dựng niềm tin, tìm kiếm giải pháp khả thi”. Theo đài NHK, các Bộ trưởng Ngoại giao ASEAN dự kiến bày tỏ quan ngại về những hoạt động của Trung Quốc ở Biển Đông trong tuyên bố chung đưa ra tại hội nghị.

Một viên chức Bộ Ngoại giao Mỹ xác nhận vấn đề Biển Đông cũng sẽ được Mỹ đặt lên bàn hội nghị tại Bangkok. “Sự quan tâm dường như ngày càng gia tăng tại khu vực (đối với tình hình Biển Đông), trong đó có các cuộc đàm phán về Bộ Quy tắc ứng xử ở Biển Đông (COC), cũng như mong muốn bảo đảm bất kỳ bộ quy tắc ứng xử nào đều phải phù hợp với luật pháp quốc tế hiện hành, cụ thể là Luật Biển. Những vấn đề này sẽ được nêu ra và rõ ràng chúng tôi muốn bảo đảm sự ổn định tại đó” - một quan chức Bộ Ngoại giao Mỹ hôm 26.7 cho biết.

Ngoài ra, vấn đề thương mại chắc chắn cũng được cả Mỹ và Trung Quốc quan tâm. Đối chiếu Sáng kiến Vành đai và Con đường của Trung Quốc với các mối liên kết thương mại cởi mở với các mức thuế sản phẩm của Tổng thống Mỹ Donald Trump, GS. Kitti Prasirtsuk, Trường Đại học Thammasat ở Bangkok - nhấn mạnh: “ASEAN có thể đóng vai trò ủng hộ chủ nghĩa tự do vượt trên chủ nghĩa bảo hộ”.

Diễn biến lo ngại ở Biển Đông

Trước thềm chuyến đi trên của ông Pompeo, Bộ Ngoại giao Mỹ đã bày tỏ quan ngại trước thông tin Trung Quốc đang cản trở hoạt động khai thác dầu khí của các nước ở Biển Đông và yêu cầu Bắc Kinh chấm dứt các hành vi bắt nạt, khiêu khích và gây bất ổn. Một quan chức ngoại giao Mỹ nhận định với hãng tin AP rằng một loạt vụ việc gần đây ở Biển Đông, như tàu hải quân Trung Quốc đâm vào tàu cá Philippines hay tàu Hải Dương 8 vi phạm vùng biển của Việt Nam ở phía Nam Biển Đông, đi ngược lại tuyên bố quan tâm đến hòa bình và an ninh tại khu vực mà Bắc Kinh hay đưa ra. Theo Công ước Liên Hợp Quốc về Luật Biển (UNCLOS) năm 1982 mà cả Việt Nam và Trung Quốc là thành viên, các hành động của Trung Quốc đã vi phạm chủ quyền Việt Nam và các quyền hợp pháp trong Vùng đặc quyền kinh tế (EEZ) của Việt Nam.

Hôm 26.7, nghị sĩ Eliot L.Engel, Chủ tịch Ủy ban Đối ngoại Hạ viện Mỹ, đã ra tuyên bố phản đối sự can thiệp của Trung Quốc vào vùng biển do Việt Nam kiểm soát. Tuyên bố nêu rõ sự hung hăng gần đây của Trung Quốc ở Biển Đông là minh chứng đáng lo ngại về việc một quốc gia công khai xem thường luật pháp quốc tế. Ngoài ra, theo tuyên bố, hành vi của Trung Quốc đang đe dọa lợi ích của các công ty Mỹ hoạt động ở khu vực này. “Tuần trước, khi có thông tin về tàu thăm dò dầu khí Trung Quốc vào EEZ của Việt Nam, Việt Nam đã nhiều lần yêu cầu Trung Quốc rút tàu ra khỏi EEZ của mình song các yêu cầu này đã bị Trung Quốc cố tình phớt lờ. Hành vi gây rối này là mối đe dọa đối với Việt Nam và là bằng chứng cho thấy Trung Quốc sẵn sàng bắt nạt các nước láng giềng. Những sự việc như vậy chứng tỏ sự ngang nhiên coi thường luật pháp và ngoại giao quốc tế của Trung Quốc” - tuyên bố của vị dân biểu nêu rõ. Nghị sĩ Engel cũng kêu gọi Bắc Kinh ngay lập tức rút tàu ra khỏi lãnh hải của các nước láng giềng và chấm dứt chiến thuật bắt nạt bất hợp pháp này.

Trước đó, trên mạng xã hội Twitter cá nhân, nghị sĩ Mike Gallagher thuộc đảng Cộng hòa ở Mỹ cũng chỉ trích “những hoạt động ngày càng hung hăng của Trung Quốc ở Biển Đông là không thể chấp nhận được”. Ông Gallagher đã thúc giục Quốc hội Mỹ nhanh chóng thông qua dự luật lưỡng đảng của ông và nghị sĩ Jimmy Panetta để đáp trả hành động của Bắc Kinh ở khu vực này.

Quỳnh Vũ
Xem tin theo ngày:
Quay trở lại đầu trang