VĂN HÓA - GIÁO DỤC
Cập nhật 17:03 | 15/11/2019 (GMT+7)
.

Đào tạo nghề theo nhu cầu doanh nghiệp: Ghi nhận từ khóa đào tạo đầu tiên

06/11/2010
Hơn 80% sinh viên cao đẳng nghề khóa đầu tiên có tay nghề theo nhu cầu sử dụng của doanh nghiệp sau khi ra trường đã tìm được việc làm; đa số DN tiếp nhận lao động đều hài lòng về trình độ nhân lực... Đó là những thông tin vui tại Hội nghị đánh giá thi tốt nghiệp cao đẳng nghề khóa I (2007 – 2010) và triển khai đào tạo cao đẳng nghề năm học 2010 – 2011, vừa được Tổng cục dạy nghề - Bộ LĐ, TB và XH tổ chức giữa tuần qua.

05-Dao-tao-31010-300.jpg

Kết quả khả quan

Nhiều năm lúng túng trong triết lý đào tạo trọng thầy hơn quý thợ, cách đây 3 năm, hệ thống đào tạo nghề Việt Nam lần đầu tiên xuất hiện các trường cao đẳng nghề. Sau một khóa đào tạo, vừa qua các trường cao đẳng  nghề đã cho ra lò những sinh viên  cao đẳng nghề đầu tiên.

Theo báo cáo của 55 trường cao đẳng nghề vừa tổ chức xong kỳ thi tốt nghiệp khóa I, kết quả đào tạo rất khả quan: tỷ lệ sinh viên tốt ngiệp theo ngân hàng đề thi chung đạt trên 95%; đối với các trường thi theo đề thi do trường biên soạn đạt trên 87%; hơn 80% sinh viên tốt nghiệp ra trường đã có việc làm ngay. Đặc biệt có 19 trường, có những nghề đạt tỷ lệ 100% sinh viên có việc làm ngay sau khi tốt nghiệp.

Theo Lãnh đạo các trường nghề đã có hàng trăm doanh nghiệp đến tham dự lễ bế giảng, ký hợp đồng tuyển dụng ngay với những sinh viên vừa tốt nghiệp. Trên 50 tập đoàn, công ty đến tận các trường để lựa chọn, ký hợp đồng tuyển dụng với mức lương khởi điểm bình quân 2,5 - 2,7 triệu đồng/tháng đến 4,5 triệu đồng/tháng. Cá biệt có nghững nghề sinh viên nghề vừa tốt nghiệp được doanh nghiệp tiếp nhận với mức lương 300 USD. Các DN nhận nhiều học sinh là Tổng công ty cơ điện - thủy lợi; Công ty CP vận chuyển và giao nhận Á Châu, Công ty Honda Việt Nam, Công ty Toyota, Tập đoàn Hòa Phát… Điều này cho thấy nhu cầu xã hội về nhân lực qua đào tạo nghề là rất lớn và các trường nghề đã phần nào đáp ứng được cơn khát nhân lực của các doanh nghiệp.

Nhưng... chưa thể lạc quan

Cho dù kết quả và hiệu quả đào tạo nghề vừa được cơ quan chức năng thông tin qua kết thúc đào tạo cao đẳng nghề khóa I là rất trân trọng nhưng chưa thể lạc quan.

Qua thống kê của Tổng cục Dạy nghề dễ thấy cách làm đào tạo nghề đang khép kín. Hầu hết các trường nghề, ngành nghề có tỷ lệ sinh viên theo học cao, sinh viên tốt nghiệp tuyển được việc làm ngay là khối trường thuộc các bộ, ngành, tập đoàn đang khát nhân lực theo nhu cầu của mình. Đơn cử như Tập đoàn Than, khoáng sản (Vinacomin) có 3 trường đào tạo nghề nhận đào tạo nghề cung cấp cho các DN của Tập đoàn theo ủy thác của các DN trong việc tuyển dụng lao động thông qua các hợp đồng kinh tế; doanh nghiệp và trường nghề phối kết hợp cùng tuyển sinh và quản lý trong suốt quá trình đào tạo đến khi học sinh ra trường trở về DN làm việc, đảm bảo 100% có việc làm sau đào tạo. Hoặc như khối các trường nghề của Bộ NN và PTNT tỷ lệ sinh viên tốt nghiệp có việc làm ngay đạt trên 85% cũng theo hình thức tương tự. 

So với con số trên một triệu thí sinh tham gia các kỳ tuyển sinh ĐH, CĐ hàng năm do Bộ GD - ĐT tổ chức và gần một triệu sinh viên trúng tuyển theo học tại các trường này thì con số trên 26 ngàn theo học cao đẳng nghề và đến khi tốt nghiệp rơi rụng còn hơn 21 ngàn cho thấy học nghề chưa tạo được sức hút với xã hội, chưa phải là lựa chọn ưu tiên của giới trẻ. Điều này cũng cho thấy tư tưởng trọng thầy, trọng bằng cấp của xã hội còn nặng nề.

Bên cạnh đó những khoảng trống về cơ chế, chính sách như ngạch bậc lương, môi trường thăng tiến, môi trường làm việc, kiểm định chất lượng đào tạo… cũng cần được nhà nước quy định cụ thể đảm bảo quyền lợi của người lao động học nghề và sống bằng nghề.

Trường nghề và DN cần gắn kết hơn

Chủ trương đào tạo nghề gắn với nhu cầu DN là một định hướng đúng và kết quả đã được khẳng định từ khóa đào tạo nghề đầu tiên theo định hướng này. Tuy nhiên, để công tác đào tạo nghề ngày càng chất lượng và hiệu quả, ngoài những vấn đề nêu ở trên, thì điều quan trọng nhất là các trường nghề và DN cần gắn kết chặt chẽ hơn.

Theo Phó vụ trưởng Vụ Đào tạo nghề - Tổng cục dạy nghề Phạm Đức Thắng, hạn chế lớn nhất hiện nay trong đào tạo nghề là chưa có cơ chế ràng buộc giữa nhà trường và DN trong quá trình đào tạo và tiếp nhận sinh viên sau tốt nghiệp. Các DN hầu như không có hỗ trợ gì đối với các trường nghề trong quá trình đào tạo và thiếu chủ động liên hệ với các trường nghề để đặt hàng lao động.

TS Nguyễn Đức Thọ - Phó Hiệu trưởng trường Cao đẳng nghề và kỹ thuật công nghệ Hà Nội cho biết, hiện nay hầu hết các trường nghề đều có mối liên hệ với các DN để tìm chỗ thực tập, giới thiệu việc làm cho SV sau khi tốt nghiệp. Tuy nhiên, bất cập nhất hiện nay là chưa có cơ chế ràng buộc DN tham gia vào quá trình đào tạo nghề. Các DN đang được hưởng sẵn thành quả đào tạo nghề, được quyền lựa chọn lao động thoải mái mà không mất gì. Điều này ngược với quy luật thị trường, DN muốn nhận lao động qua đào tạo phải trả phí đào tạo cho các trường nghề.

Nhiều ý kiến cho rằng, đào tạo nghề ỏ nước ta cần đi theo quy luật chung của thị trường lao động thế giới, hài hòa lợi ích của các bên tham gia. Để gia tăng sự đóng góp của DN vào lĩnh vực đào tạo nghề, cần khuyến khích các DN, các tập đoàn kinh tế, tổng công ty thành lập các trường dạy nghề. Đây là mô hình kết hợp tốt nhất giữa nhà trường và DN, vừa tạo cơ hội việc làm cho sinh viên sau khi tốt nghiệp, vừa đáp ứng tốt nhu cầu về nguồn nhân lực cho DN.

Quang Vũ
Xem tin theo ngày:
Quay trở lại đầu trang