PHÁP LUẬT
Cập nhật 09:18 | 21/10/2019 (GMT+7)
.
Phổ biến giáo dục pháp luật

Nói cái dân cần

08:27 | 07/03/2017
Đổi mới việc phổ biến, giáo dục pháp luật như thế nào, lồng ghép các chương trình, đề án ra sao để đạt hiệu quả cao, nhất là trong bối cảnh nguồn chi tiêu đang bị thắt chặt là những vấn đề được thảo luận xung quanh dự thảo Đề án đổi mới công tác phổ biến, giáo dục pháp luật.

Nhiều chương trình, lắm đề án

Hiện cả nước có 1.134 báo cáo viên pháp luật Trung ương, 5.439 báo cáo viên pháp luật cấp tỉnh, 13.797 báo cáo viên pháp luật cấp huyện và 121.178 tuyên truyền viên pháp luật cấp xã (Bộ Tư pháp)

Không khó để liệt kê các chương trình, đề án liên quan đến phổ biến, giáo dục pháp luật (PBGDPL). Dường như mỗi ngành, mỗi lĩnh vực đều có đề án, dù tên gọi khác nhau thì mục tiêu cuối cùng vẫn là PBGDPL... Chẳng hạn như Đề án Nâng cao chất lượng công tác phổ biến, giáo dục pháp luật trong nhà trường giai đoạn 2013 - 2016; Đề án Tăng cường phổ biến, giáo dục pháp luật cho cán bộ, nhân dân vùng biên giới, hải đảo giai đoạn 2013 - 2016; Quyết định số 1133/QĐ-TTg ban hành Đề án xã hội hóa công tác phổ biến giáo dục pháp luật và trợ giúp pháp lý giai đoạn 2013 - 2016; Tăng cường công tác phổ biến, giáo dục pháp luật nhằm nâng cao ý thức chấp hành pháp luật cho thanh thiếu niên giai đoạn 2011- 2015… Cũng không ít nơi, ngoài các chương trình, đề án của Chính phủ, bộ, ngành thì còn có các đề án của địa phương (Đề án tăng cường tính hiệu quả của công tác phổ biến, giáo dục pháp luật trên địa bàn tỉnh Quảng Bình…).

Vì nhiều Chương trình, đề án nên không thể tránh khỏi sự trùng lặp trong khi nguồn lực rất hạn chế, nhất là đối với các địa bàn chưa cân đối được ngân sách. Phó Chủ tịch Hội Luật gia TP Đà Nẵng Trần Minh Khiết nêu thực tế, để thực hiện Đề án xã hội hóa công tác phổ biến giáo dục pháp luật và trợ giúp pháp lý, Hội Luật gia đã xây dựng kế hoạch triển khai kèm theo dự toán kinh phí thực hiện, đề nghị Sở Tài chính TP thẩm  định và trình UBND phê duyệt Sở Tài chính cho rằng, công tác PBGDPL và trợ giúp pháp lý là nhiệm vụ thường xuyên của Hội nên chưa trình UBND quyết định và yêu cầu sử dụng kinh phí hoạt động hàng năm của Thành hội để thực hiện Đề án. Trong khi đó, kinh phí hoạt động thường xuyên của Hội rất hạn chế, nay lại phải “bứt ra” để thực hiện các nhiệm vụ của Đề án thì thật sự không thu hút được các luật gia. Đây là câu chuyện chung của nhiều tỉnh, thành phố, nhất là những địa phương nghèo, khó khăn.

Vụ trưởng Vụ PBGDPL, Bộ Tư pháp Đỗ Xuân Lân cho rằng với việc lồng ghép trong nhiều chương trình, đề án, bên cạnh những địa phương có cách làm hay, sáng tạo, nhiều địa phương do khối lượng công việc nhiều nên dẫn đến hình thức. Nội dung, hình thức PBGDPL còn theo lối mòn, việc phát hiện để nhân rộng các mô hình hay, cách làm mới chưa kịp thời, thường xuyên. Thực tế, thời gian qua việc PBGDPL có một cách tiếp cận vấn đề “mọi người dân biết pháp luật” trong khi đó nhu cầu tìm hiểu một vấn đề cụ thể, những thông tin pháp luật ở mỗi cá nhân lại khác nhau. Chính vì thế, việc chưa chọn đúng và trúng vấn đề các đối tượng quan tâm cũng đã ảnh hưởng đến hiệu quả của việc PBGDPL. Hình thức phổ biến nhất vẫn là tổ chức các hội nghị triển khai, phát tờ rơi, tờ gấp… còn các hình thức khác (có thể vì eo hẹp kinh phí) chưa triển khai được nhiều như các cuộc thi tìm hiểu (cũng mới chỉ dừng lại ở một số đối tượng, hoặc một số Bộ luật, Luật lớn như Bộ luật Dân sự, Bộ luật Tố tụng hình sự…)

Không nên thực hiện tràn lan

Khẳng định việc cần thiết phải xây dựng Đề án, tuy nhiên Phó Tổng Biên tập Báo Pháp luật Việt Nam Đặng Ngọc Luyến cho rằng, việc xây dựng Đề án cần phải nghiên cứu kỹ để bảo đảm tính khả thi. Bởi trên thực tế có nhiều chương trình, đề án chưa đạt được mục tiêu đề ra. Ở góc độ khác, Quyền Viện trưởng Viện Khoa học pháp lý, Bộ Tư pháp Nguyễn Văn Cương cho rằng, công tác PBGDPL đang rơi vào tình trạng “có khi ta nói cái người dân không cần”. Ông Cương đề xuất, đổi mới PBGDPL là phải đi thẳng vào nhu cầu, không nên phổ biến pháp luật tràn lan, căn cứ vào nguồn kinh phí.

Có thể thấy tính khả thi của Đề án là vấn đề được quan tâm. Bên cạnh những vấn đề về kỹ thuật như áp dụng công nghệ thông tin; xử lý mối quan hệ phối kết hợp giữa các bộ, ngành, trong đó có vai trò điều phối của Bộ Tư pháp, của Hội đồng PBGDPL; kết nối các hoạt động PBGDPL với Trợ giúp pháp lý, tư vấn pháp luật, hòa giải… thì câu chuyện kinh phí cũng được đặt ra như một điều kiện cần và đủ. Trưởng Phòng Phổ biến, giáo dục pháp luật, Sở Tư pháp Ninh Bình Phạm Mạnh Hùng cho rằng, cần rà soát bổ sung các quy định pháp luật hiện hành về bảo đảm kinh phí cho hoạt động PBGDPL, tạo cơ sở pháp lý ổn định, thống nhất trong quá trình triển khai hoạt động PBGDPL. Đồng thời, các bộ, ngành chủ trì các đề án, chương trình PBGDPL cần bảo đảm kinh phí thực hiện ở các địa phương, nhất là cấp huyện, cấp xã tránh trường hợp không khả thi do kinh phí của địa phương có hạn.  

Phạm Hải
Xem tin theo ngày:
VĂN BẢN PHÁP LUẬT
07:59 19/08/2019
Tạo môi trường thật sự dân chủ trong quá trình xây dựng, ban hành văn bản quy phạm pháp luật thì mới có những văn bản luật chất lượng, làm động lực thúc đẩy sự phát triển đất nước. Đó là vấn đề đặt ra trong sửa đổi, bổ sung Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật.
Quay trở lại đầu trang