PHÁP LUẬT
Cập nhật 08:24 | 18/09/2019 (GMT+7)
.
PAPI 2016:

Hành chính công từ góc nhìn của người dân

07:33 | 05/04/2017
Theo kết quả khảo sát xã hội học lớn nhất từ trước đến nay do Trung tâm Nghiên cứu phát triển và hỗ trợ cộng đồng; Trung tâm Bồi dưỡng cán bộ và Nghiên cứu khoa học; Chương trình Phát triển của Liên Hợp Quốc (UNDP) thực hiện, Cần Thơ, Hà Tĩnh, Đà Nẵng, Phú Thọ, Quảng Bình là 5 tỉnh, thành phố đạt điểm cao nhất về Chỉ số hiệu quả quản trị và hành chính công cấp tỉnh ở Việt Nam 2016 (PAPI 2016).

Dịch vụ công đã được cải thiện

 Hơn 14.000 người dân từ tất cả 63 tỉnh, thành phố được chọn phỏng vấn ngẫu nhiên trong năm 2016. Chỉ số Hiệu quả Quản trị và Hành chính công cấp tỉnh ở Việt Nam (PAPI) thể hiện đánh giá của người dân thông qua trải nghiệm và cảm nhận của họ về hiệu quả quản trị, hành chính công và cung ứng dịch vụ công của bộ máy chính quyền các cấp.

Dịch vụ hành chính công từng bước được cải thiện là điểm sáng của PAPI 2016. Chất lượng dịch vụ công được đo lường qua các tiêu chí: Phí và lệ phí làm thủ tục được niêm yết công khai; công chức thạo việc; có thái độ lịch sự và nhận được kết quả đúng hẹn. Ngoài ra, còn có thêm thước đo về mức độ hài lòng chung của người dân với dịch vụ hành chính công theo thang điểm từ 1 - 5. Theo đó, người dân nhìn chung hài lòng hơn với các thủ tục đăng ký cấp giấy phép xây dựng và dịch vụ hành chính cấp xã/phường cho giấy tờ tùy thân. Trong thang điểm này, Hà Giang là tỉnh thấp nhất với (6,64 điểm), Quảng Bình cao nhất với 7,67 điểm; các tỉnh đạt điểm cao nằm rải rác trên phạm vi toàn quốc. Song có tới 4/5 tỉnh ở khu vực Tây Nguyên gồm Gia Lai, Lâm Đồng, Đắk Nông, Kon Tum nằm trong nhóm đạt điểm thấp nhất.

Trong 6 chỉ số nội dung, chỉ số cung ứng dịch vụ công tăng mạnh nhất ở 35 tỉnh, thành phố so với năm 2011. Cụ thể, nhận thức của người dân về y tế công lập cải thiện rõ rệt do số người có bảo hiểm y tế tăng từ 62% năm 2015 lên 73% năm 2016. PAPI 2016 cũng cho thấy chất lượng chăm sóc sức khỏe miễn phí cho trẻ em tăng mạnh: 32% số người được khảo sát cho biết dịch vụ dành cho trẻ em dưới 6 tuổi “rất tốt”, cao hơn so với tỷ lệ 23% năm 2015. Người dân chấm điểm chất lượng bệnh viện công tuyến huyện/quận cao hơn, song đánh giá của người sử dụng dịch vụ này giữa các tỉnh, thành phố có mức chênh lệch lớn, nếu như Sóc Trăng đạt 8,16 điểm, thì Gia Lai chỉ đạt 1,9 điểm, theo thang điểm từ 1 - 10. Ngoài y tế cấp quận, huyện thì dịch vụ hành chính cấp xã (phường) cũng được đánh giá sáng sủa hơn với hàng loạt các dịch vụ gắn bó mật thiết giữa chính quyền cơ sở và người dân như đăng ký khai sinh, khai tử, hộ khẩu… Năm 2016, trên phạm vi toàn quốc có khoảng 33% số người được hỏi cho biết họ đã đi làm thủ tục hành chính ở UBND xã (phường) và 95% trong số đó khẳng định họ không phải đi qua nhiều “cửa” mới làm xong giấy tờ.

Công bố chỉ số Papi Ảnh: Nguyễn Minh

Quan ngại về “tham nhũng vặt”

Nếu như sự tham gia của người dân cấp cơ sở; trách nhiệm giải trình với người dân và thủ tục hành chính công là 3 nội dung có sự thay đổi tích cực; thì công khai minh bạch; kiểm soát tham nhũng trong khu vực công… là những điểm tồn tại. Thực tế, người dân vẫn quan ngại về tình trạng “tham nhũng vặt”. Tỷ lệ người phải chi “lót tay” cho công chức để làm xong giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, hoặc cho giáo viên tiểu học công lập để con em được quan tâm hơn vẫn tiếp tục tăng lên trong năm 2016.

Bên cạnh đó, khoảng 54% cho rằng phải đưa hối lộ mới xin được việc làm trong khu vực nhà nước, cao hơn tỷ lệ 51% của năm 2015 và 46% của năm 2011. Tỷ lệ người dân cho rằng cán bộ chính quyền địa phương biển thủ công quỹ cũng tăng. Tuy nhiên, trong mảng tối này có một dấu hiệu tích cực đó là số người cho rằng cần phải đưa hối lộ để tiếp cận dịch vụ y tế công cộng cấp quận/huyện giảm từ 43% năm 2015 xuống 39% năm 2016.

Cùng với tình trạng tham nhũng vặt thì trách nhiệm giải trình với người dân vẫn còn hạn chế là nhận định của PAPI 2016. Trách nhiệm được thể hiện qua 3 khía cạnh: Mức độ và hiệu quả tương tác của chính quyền địa phương; tính tích cực của chính quyền địa phương trong việc đáp ứng kiến nghị của công dân; hiệu quả của Ban Thanh tra nhân dân. Năm 2016, khoảng 22% người trả lời cho rằng, họ tìm gặp trưởng thôn/tổ trưởng dân phố khi có bức xúc với gia đình, hàng xóm hoặc cán bộ chính quyền (tăng khoảng 3% so với năm 2015). Tỷ lệ này dao động từ 4% ở Thái Bình đến 51% ở Quảng Nam. Có tới 85% số người đã tìm gặp trưởng thôn/tổ trưởng dân phố đánh giá những cuộc gặp đó đem lại kết quả. Số người tìm gặp những cán bộ từ cấp xã trở lên, đặc biệt là cán bộ dân cử thấp hơn nhiều (4,7% người được hỏi). Có thể nói, đây là một thực tế hết sức quan ngại, mặc dù vai trò giám sát và phản biện luôn được đề cao trong nhiều chính sách quan trọng của Nhà nước bên cạnh những văn bản bản pháp luật về tiếp công dân khiếu nại và tố cáo. Việc chính quyền địa phương chưa sẵn sàng đón nhận khuyến nghị, khiếu nại của người dân, cũng như chưa xem đây là cơ chế giải trình hiệu quả, khiến cho quá trình thực hiện dân chủ cấp cơ sở càng trở nên khó thành hiện thực hơn.

 Trong 16 tỉnh, thành phố đạt điểm cao nhất có 8 địa phương khu vực Đông Bắc bộ (gồm Phú Thọ, Hải Dương, Bắc Ninh, Bắc Giang, Nam Định, Thái Bình, Hưng Yên và Ninh Bình); 5 địa phương duyên hải miền Trung (gồm Hà Tĩnh, Đà Nẵng, Quảng Bình, Quảng Trị và Bình Định), và 3 địa phương vùng đồng bằng sông Cửu Long (gồm Cần Thơ, Bến Tre và Đồng Tháp). Trong đó, Nam Định, Hà Tĩnh, Quảng Trị và Đà Nẵng vẫn duy trì vị trí của mình trong nhóm đạt điểm cao nhất qua 6 năm liên tiếp, từ 2011 đến 2016. Các tỉnh trong nhóm điểm thấp nhất tập trung phần lớn ở khu vực miền núi phía Bắc và cực Nam. Yên Bái, Lạng Sơn, Cao Bằng, Hà Giang và Lai Châu có tên trong nhóm đạt điểm thấp nhất cùng với Cà Mau, Bạc Liêu, Trà Vinh và Kiên Giang.

Nguyễn Minh
Xem tin theo ngày:
VĂN BẢN PHÁP LUẬT
07:59 19/08/2019
Tạo môi trường thật sự dân chủ trong quá trình xây dựng, ban hành văn bản quy phạm pháp luật thì mới có những văn bản luật chất lượng, làm động lực thúc đẩy sự phát triển đất nước. Đó là vấn đề đặt ra trong sửa đổi, bổ sung Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật.
Quay trở lại đầu trang