PHÁP LUẬT
Cập nhật 19:17 | 23/10/2019 (GMT+7)
.
Tranh chấp đất đai, đường đi tại phường Hàm Rồng, TP Thanh Hóa

Người dân bức xúc, chính quyền lúng túng

08:20 | 08/05/2019
Những ngày qua, các cấp chính quyền từ tỉnh, thành phố Thanh Hóa, phường Hàm Rồng lại “nóng lên” vì vụ việc khiếu kiện, tranh chấp đất đai, đường đi tại khu vực động Tiên Sơn. Hàng chục cuộc họp, đối thoại, hòa giải được tổ chức giữa chính quyền - Công ty Cổ phần Du lịch Kim Quy - Công ty Bắc Thành - một số người dân làng Đông Sơn vẫn chưa đến hồi kết. Vậy đâu là nguồn cơn dẫn đến sự khiếu kiện, tranh chấp kéo dài?

Giao dự án cho doanh nghiệp yếu năng lực

Ngày 16.6.1999, UBND tỉnh Thanh Hóa có Quyết định số 1105 giao 219,5ha đất lâm nghiệp cho Ban quản lý dự án Vườn thực vật Hàm Rồng để quy hoạch khu rừng đặc dụng. Đến ngày 13.11.2002, UBND tỉnh Thanh Hóa lại ký Quyết định số 3777 thu hồi tổng diện tích 50,3ha đất (trong đó phường Hàm Rồng bị thu 40,5ha, xã Đông Cương bị thu 9,45ha), để giao cho Công ty Cổ phần Du lịch Kim Quy (Công ty Kim Quy) với mục đích xây dựng Hồ Kim Quy và các công trình kinh doanh du lịch sinh thái.

Tuy nhiên, Công ty Kim Quy chỉ đền bù, giải phóng mặt bằng được khoảng 20ha trong tổng số lô đất được giao. Dự án chậm triển khai nên đến năm 2008, UBND tỉnh Thanh Hóa ra Quyết định số 309 thu hồi 31,8ha. Diện tích đất UBND tỉnh thu hồi một phần để trả lại cho người dân canh tác, hiện còn 16ha bỏ hoang do các công trình xây dựng xung quanh phá hỏng hệ thống kênh mương tưới tiêu nên nắng bị hạn, mưa bị ngập úng.


16ha đất ruộng bị bỏ hoang ngập úng

Năm 2011, UBND tỉnh tiếp tục ra Quyết định số 1705 thu hồi tiếp 17,7ha đất và phê duyệt giá trị tài sản một số công trình đã đầu tư xây dựng, tiền thuê đất còn lại với tổng số tiền sẽ trả cho Công ty Kim Quy là 40,2 tỷ đồng. Số tiền trên sẽ được thanh toán cho Công ty Kim Quy (không tính lãi, không tính trượt giá), khi có nhà đầu tư mới đến đầu tư. Theo ông Lê Văn Luyện, Giám đốc Công ty Kim Quy thì sau khi bị UBND tỉnh thu hồi, doanh nghiệp chỉ còn lại 3,93ha và được phép nhượng cho 6 nhà đầu tư với diện tích 1,78ha để thu hồi vốn, hiện còn lại 2,1ha đang sử dụng, kinh doanh và chờ có nhà đầu tư mới đến để được trả lại số tiền 16,2 tỷ đồng.

Trong khi dự án Khu du lịch sinh thái Hồ Kim Quy còn dang dở thì năm 2005, Công ty Kim Quy lại được UBND phường Hàm Rồng tiếp tục ký hợp đồng giao quyền quản lý và khai thác khu vực động Tiên Sơn cách đó không xa, có diện tích 4,3ha với giá trị là 25 triệu đồng/năm. Ngày 16.1.2014, UBND tỉnh Thanh Hóa ra Quyết định 195 thu hồi 8.985m2 đất đã giao cho Công ty Kim Quy để thực hiện dự án đầu tư xây dựng khu du lịch phía dưới động Tiên Sơn.

Dự án Khu du lịch sinh thái Hồ Kim Quy đã giao cho nhà đầu tư không đủ năng lực thực hiện nên dự án triển khai chậm, đất ruộng thành hoang hóa, dự án xé lẻ chuyển nhượng… nhưng vẫn được giao quản lý khai thác động Tiên Sơn, giao thêm đất để xây dựng các công trình phía dưới động bao trùm cả đường dân sinh, mộ tổ họ Lương… lại càng khiến mâu thuẫn, bức xúc trong nhân dân tăng lên, căng thẳng, khiếu kiện kéo dài.

Đất đai bỏ hoang, khiếu kiện kéo dài

Ông Lê Văn Oanh 73 tuổi, người dân làng Đông Sơn, phường Hàm Rồng cho biết, người dân không có nghề phụ, trước đây chỉ trông chờ vào sản xuất nông nghiệp. Từ khi tỉnh thu hồi đất giao cho Công ty Kim Quy, người dân lúc đầu cũng hy vọng sẽ có những đổi thay nơi vùng quê. Tuy nhiên, kết quả dự án không được như mong đợi, đồng ruộng giờ ngập úng, canh tác tự phát không còn hiệu quả, người dân không được đền bù hay hỗ trợ, phải đi làm thuê tứ phương… Kể từ khi doanh nghiệp về đầu tư đã không giải quyết được công ăn việc làm cho người dân mà còn xảy ra tranh chấp khiến tình hình an ninh trật tự địa phương luôn “nóng”.

Ông Lương Trọng Thắng, Giám đốc Công ty Bắc Thành thì bức xúc cho rằng, con đường lên động Tiên Sơn do Công ty Bắc Thành tạm ứng tiền xây dựng từ năm 1999, cho đến nay vẫn chưa được địa phương hoàn trả thì Công ty Kim Quy lại đang sử dụng để kinh doanh thu tiền, dẫn tới việc tranh chấp phải rào chắn. Hơn thế nữa, năm 2014, UBND tỉnh giao đất đất cho Công ty Kim Quy phía dưới cửa động để xây dựng các công trình phụ trợ bao trùm lên cả phần mộ tổ họ Lương, người dân không còn lối đi ra cánh đồng Thông, đồng Thăng.

Trong đơn phản ánh, ông Lương Trọng Cao, 62 tuổi, làng Đông Sơn bức xúc: Động Tiên Sơn là hang động tự nhiên, sau khi giao Công ty Kim Quy đã xây dựng những công trình thờ tự, có ban thờ, có hòm công đức kiếm lợi; xây dựng khu chụp ảnh và cắm trại, tiến hành thu vé vào cổng… gây mất trật tự thôn xóm.

Ông Lê Văn Luyện, Giám đốc Công ty Kim Quy cho biết, Công ty được chính quyền cấp phép cả 2 dự án với đầy đủ thủ tục pháp lý, không có gì sai phạm. Công ty Kim Quy còn đang chịu thiệt thòi vì tỉnh Thanh Hóa ra “quyết định một chiều” để rồi hàng chục tỷ đồng đã đầu tư bao năm qua chưa biết bao giờ mới lấy lại được. Trao đổi với ông Lê Anh Xuân - Chủ tịch UBND TP Thanh Hóa được biết: Những vấn đề tồn tại hiện nay là do lịch sử để lại, tỉnh và thành phố đang quyết liệt tìm cách tháo gỡ, cố gắng giải quyết từng việc một và có báo cáo kết quả lên UBND tỉnh trước ngày 15.5. Với quan điểm nỗ lực giải quyết dứt điểm, có tình, có lý, TP Thanh Hóa dự kiến phương án: Xem xét lại một số điều khoản trong hợp đồng quản lý và khai thác động Tiên Sơn để tham mưu với cấp trên hướng xử lý theo quy định của pháp luật. Thành phố đã tiến hành hòa giải với Công ty Bắc Thành về việc chi trả số tiền do doanh nghiệp bỏ ra làm đường từ năm 1999 là 350 triệu đồng (bao gồm cả gốc và lãi theo ngân hàng, thuê đất). Số tiền trên sẽ được thành phố lấy một phần từ ngân sách và kêu gọi xã hội hóa. Thành phố cũng đề nghị Công ty Kim Quy thực hiện nghiêm Quyết định 160/2015 của UBND tỉnh Thanh Hóa về việc điều chỉnh thu hồi từ 8.985 m2 đất (giao năm 2014) xuống còn 7.972 m2.

Khiếu kiện tại làng Đông Sơn, phường Hàm Rồng, Thanh Hóa đã kéo dài nhiều năm. Những quyết định giao đất, thu hồi đất, đã thể hiện khâu thẩm định, đánh giá năng lực doanh nghiệp đầu tư trước đây còn nhiều bất cập, chưa sát thực tế. Trong suốt quá trình giải quyết khiếu kiện của các cấp chính quyền chưa quyết liệt, chưa dứt điểm, chưa thấu tình đạt lý giữa lợi ích của doanh nghiệp và người dân dẫn đến khiếu kiện kéo dài.

Để giải quyết dứt điểm vụ việc nêu trên, các cơ quan chức năng tỉnh Thanh Hóa cần làm rõ và công khai với nhân dân về động Tiên Sơn có phải là di tích, danh thắng không? Nếu là di tích thì nên tiến hành giao cho Ban Quản lý di tích và danh thắng quản lý theo quy định của Luật Di sản. Nếu không phải là di tích thì doanh nghiệp được giao có quyền đầu tư, quản lý, khai thác như dự án. Một số công trình thờ tự và hoạt động chụp ảnh và cắm trại gây ảnh hưởng đến an ninh trật tự tại địa phương cần sớm được chấn chỉnh. Sớm chi trả và thanh lý hợp đồng làm đường giao thông từ năm 1999 với Công ty Bắc Thành, để trả lại con đường là đường đi chung… Mọi khúc mắc khiếu kiện cần được giải quyết một cách khách quan, công khai, minh bạch, dứt điểm người dân sẽ không còn bức xúc, doanh nghiệp yên tâm đầu tư.

Bài và ảnh: Từ Thức
Xem tin theo ngày:
VĂN BẢN PHÁP LUẬT
07:59 19/08/2019
Tạo môi trường thật sự dân chủ trong quá trình xây dựng, ban hành văn bản quy phạm pháp luật thì mới có những văn bản luật chất lượng, làm động lực thúc đẩy sự phát triển đất nước. Đó là vấn đề đặt ra trong sửa đổi, bổ sung Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật.
Quay trở lại đầu trang