PHÁP LUẬT
Cập nhật 11:07 | 19/07/2019 (GMT+7)
.

Khuyến khích hiệp hội ban hành quy chế tự quản

08:23 | 22/05/2019
Đó là ý kiến của các chuyên gia tham dự Tọa đàm về Dự thảo Luật Phòng, chống tác hại của rượu, bia và Quy chế tự quản của doanh nghiệp đồ uống có cồn do Hiệp hội Bia - Rượu - Nước giải khát tổ chức ngày 21.5 tại Hà Nội. Theo đó, Nhà nước cần khuyến khích các hiệp hội ban hành quy chế tự quản; và phối hợp với các tổ chức này thực hiện quy chế tự quản nhằm thúc đẩy quá trình đưa pháp luật vào cuộc sống, bảo đảm quyền tự do kinh doanh của doanh nghiệp…

Trách nhiệm xã hội của doanh nghiệp

Bộ Quy chế Marketing ngành rượu Việt Nam, các quy định truyền thông marketing có trách nhiệm; Quy chế Marketing của ngành bia Việt Nam, các quy định về truyền thông thương mại có trách nhiệm do Hiệp hội Bia - Rượu - Nước giải khát Việt Nam (VBA) công bố, có hiệu lực vào tháng 5.2010. Đây là quy chế marketing đầu tiên ra đời bởi nỗ lực chung của các nhà sản xuất rượu, bia tại Việt Nam. Các quy chế này đã đề ra các tiêu chuẩn cao nhất về mặt đạo đức và trách nhiệm ngành nghề cho các doanh nghiệp (DN) ngành rượu, bia. Trong đó, có nguyên tắc chung để đảm bảo các hoạt động truyền thông marketing phải có trách nhiệm và phù hợp với môi trường văn hoá xã hội của Việt Nam. Cụ thể, hoạt động truyền thông cho các nhãn hiệu của thành viên VBA không nhằm mục đích khuyến khích các hành vi sử dụng rượu, bia vượt quá mức cho phép hoặc lạm dụng rượu dưới bất kỳ hình thức nào; đặc biệt, không uống rượu khi điều khiển phương tiện giao thông, không được quảng cáo nhằm vào những người dưới 18 tuổi, phụ nữ mang thai…


Toàn cảnh tọa đàm

Đánh giá gần chục năm thực hiện Quy chế nêu trên, PGS.TS. Nguyễn Văn Việt - Chủ tịch VBA cho biết, Quy chế đã được 8 DN lớn (chiếm 97% sản lượng) của ngành bia, rượu thực hiện nghiêm túc. Một quy chế tự điều chỉnh hiệu quả sẽ làm tăng thêm giá trị và bổ sung cho luật hiện hành về truyền thông nhãn hiệu đồ uống mà không cần hạn chế quá mức các hoạt động tiếp thị, quảng cáo, khuyến mại và tài trợ không cần thiết. Điều này đặc biệt quan trọng vì truyền thông thương mại mang lại lợi ích rất lớn cho việc thúc đẩy mậu dịch tự do, bảo vệ an toàn chất lượng sản phẩm, hỗ trợ giáo dục người tiêu dùng và giảm bớt mua bán, tiêu thụ bất hợp pháp. Giám đốc Công ty Cổ phần Phân phối Moet Hennessy Việt Nam Nguyễn Thị Tuyết cho biết, trong các chiến dịch quảng cáo, tiếp thị sản phẩm của Moet Hennessy Việt Nam, ngoài việc tuân thủ quy định của pháp luật thì Công ty đối chiếu các quy định của Quy chế. Việc tuân thủ các quy định này được giám sát chặt chẽ bởi Ban giám sát của Công ty.

Cùng với các Quy chế nói trên, năm 2017, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch cũng đã ban hành Quy tắc ứng xử trong hoạt động quảng cáo. Trên cơ sở các nguyên tắc này, Bộ quy tắc quy định cụ thể các nội dung ứng xử trong hoạt động quảng cáo như tôn trọng quốc gia và pháp luật; tôn trọng các biểu tượng của dân tộc, đất nước, thuần phong mỹ tục và văn hóa Việt Nam. Theo đánh giá của Hiệp hội Quảng cáo Việt Nam, Bộ quy tắc này đã trở thành công cụ hỗ trợ thực thi hệ thống pháp luật, tạo thêm kênh thông tin trong công tác quản lý nhà nước. Sau gần 2 năm được ban hành, Bộ quy tắc đã được cộng đồng DN quảng cáo đón nhận.

Từ thực tiễn áp dụng cho thấy, đời sống pháp lý của các quy chế đã được thừa nhận. Các Quy chế do các hiệp hội ban hành, được DN đón nhận, thực chất là đã “luật hóa” các quy định của pháp luật vào thực tiễn đời sống của DN và tùy từng lĩnh vực kinh doanh cụ thể để cùng nhau cam kết thực hiện, nhằm hướng tới một mục tiêu chung, trong đó có mục tiêu quản lý nhà nước.

“Thể chế phi chính thức”

Có thể thấy các Quy tắc trên đã góp phần nâng cao ý thức pháp luật của cộng đồng DN thông qua các thiết chế tự quản. Tuy nhiên, giá trị tham chiếu của nó trong quá trình hoạch định, và xây dựng chính sách hầu như chưa được tính đến. Phó Viện trưởng Viện Nghiên cứu quản lý Trung ương Phan Đức Hiếu cho rằng, đây là hình thức rất mới, rất đáng hoan nghênh. Trong thời gian tới, nên tính toán việc Nhà nước thúc đẩy các hiệp hội ban hành quy chế và cùng họ thực thi, giám sát thực hiện. Nếu làm được điều này, rõ ràng có tác động rất nhiều trong việc nâng cao tính tuân thủ pháp luật nói chung và trách nhiệm xã hội của DN nói riêng. Cao hơn nữa, cơ quan nhà nước cùng phối hợp VBA xây dựng Quy chế, tiến tới coi các Quy chế của VBA là nguồn luật pháp. Từ đó, đồng hành với hiệp hội, DN thực hiện. Nếu làm được điều này sẽ tiết kiệm một phần lớn chi phí của Nhà nước dành cho hoạt động tuyên truyền phổ biến pháp luật, bởi Quy chế không thể đứng trên pháp luật.

Nhìn từ góc độ hiệu lực của hệ thống pháp luật hiện hành, chuyên gia kinh tế Ngô Trí Long cho rằng, hệ thống pháp luật phong phú, nhưng tính hiệu quả còn hạn chế là do chưa có đội ngũ tổ chức thực thi chuyên nghiệp và rất nhiều quy định chưa phản ánh được thực tiễn của đời sống xã hội. Tại sao các Quy chế tự quản của DN phát huy được giá trị của nó, phải chăng vì nó phù hợp với thực tiễn của đời sống DN; và, khi nó đã phát huy được những giá trị thì có cần thiết phải dùng rào cản kỹ thuật để điều chỉnh, thay thế? 

Đình Khoa - Đức Kiên
Xem tin theo ngày:
VĂN BẢN PHÁP LUẬT
10:27 29/04/2019
Sau 5 năm thi hành, Bộ luật Lao động năm 2012 đã bộc lộ một số điểm vướng mắc, chưa phù hợp với tình hình mới. Do đó, Bộ LĐ, TB-XH đã dự thảo và đang lấy ý kiến về Bộ luật Lao động (sửa đổi) với nhiều nội dung quan trọng như: Mở rộng khung thỏa thuận về giờ làm thêm tối đa; điều chỉnh tăng tuổi nghỉ hưu; bổ sung 1 ngày nghỉ lễ là ngày Thương binh, liệt sĩ 27/7.
Quay trở lại đầu trang