PHÁP LUẬT
Cập nhật 17:37 | 14/11/2019 (GMT+7)
.
Ngăn ngừa xâm hại tình dục đối với trẻ khuyết tật

Tăng chế tài, chia sẻ kỹ năng

09:21 | 21/09/2019
Trẻ khuyết tật là một nhóm trẻ yếu thế trong xã hội, điều này cũng đồng nghĩa trẻ có thể phải đối diện với rất nhiều nguy cơ đe dọa đến sự an toàn của bản thân, mà một trong số đó là nguy cơ bị xâm hại tình dục. Do đó, việc chia sẻ kiến thức phòng tránh xâm hại tình dục cho trẻ em nói chung, trẻ khuyết tật nói riêng vô cùng cần thiết.

Con số đáng báo động

Tại phiên giải trình trách nhiệm của cơ quan nhà nước trong việc thực hiện chính sách pháp luật hỗ trợ người khuyết tật mới đây, đại diện Bộ Lao động, Thương binh và Xã hội cho biết, theo báo cáo của Trung tâm hành động vì sự phát triển của cộng đồng năm 2018, có khoảng 1.500 người là nạn nhân của bạo lực gia đình, xâm hại tình dục, trong đó có đến 40% phụ nữ và trẻ em khuyết tật đã từng ít nhất bị 1 lần bạo lực tình dục. Báo cáo cũng chỉ rõ, trong 40% phụ nữ và trẻ em khuyết tật thì nhóm khuyết tật vận động, thần kinh/tâm thần và khuyết tật trí tuệ có tỷ lệ bị quấy rối, lạm dụng và bạo lực tình dục tương đối cao với trên 35%. Có những người bị hành vi bạo lực tình dục lặp đi lặp lại nhiều lần (trên 10 lần), bao gồm cả hành vi bắt ép quan hệ tình dục mà họ không dám nói với ai. Độ tuổi lần đầu bị các hành vi bạo lực tình dục trung bình trong khoảng từ 24 - 33 tuổi, trong đó có những phụ nữ khuyết tật bị bạo lực tình dục lần đầu từ 9 tuổi và cao nhất là trên 50 tuổi… Từ những số liệu trên cho thấy, tình trạng bạo lực tình dục đối với phụ nữ, trẻ em khuyết tật đang ở mức đáng báo động.

Bà Nguyễn Vân Anh - Trung tâm nghiên cứu ứng dụng khoa học về giới -gia đình - phụ nữ và trẻ em vị thành niên (CSAGA) cho biết, mặc dù phụ nữ và trẻ em gái khuyết tật là đối tượng đặc thù do chịu nguy cơ “kép” về bạo lực, xâm hại tình dục, nhưng đến thời điểm này cơ bản ở Việt Nam vẫn thiếu chính sách pháp luật đặc thù dành cho phụ nữ và trẻ em gái khuyết tật trong phòng, chống bạo lực, xâm hại tình dục. Bên cạnh đó, việc tồn tại những rào cản về văn hóa, định kiến xã hội khiến phụ nữ và trẻ em gái tiếp tục đối diện với các nguy cơ không an toàn. Điều đáng nói, hầu hết nạn nhân bạo lực tình dục thường im lặng chịu đựng. Những người bị xâm hại không thể chia sẻ với ai, ngay cả người trong gia đình.

Nhóm yếu thế có nguy cơ cao

 Khảo sát của Trung tâm hành động vì sự phát triển cộng đồng cho thấy, cứ 10 phụ nữ khuyết tật thì 4 người trở thành nạn nhân của kẻ dâm ô. Tỷ lệ này cao hơn ở những người bị khuyết tật nặng.

Trước thực trạng báo động về tình trạng trẻ em nói chung, trẻ khuyết tật nói riêng bị xâm hại tình dục trong thời gian gần đây, các chuyên gia về giới đều cho rằng, Nhà nước cần quan tâm hơn nữa đối với những người yếu thế trong xã hội, pháp luật cần chặt chẽ hơn nữa trong việc bảo vệ phụ nữ, đặc biệt là phụ nữ và trẻ em khuyết tật. Chế tài xử lý đối với các trường hợp có hành vi bạo hành, xâm hại tình dục trẻ khuyết tật cũng cần nghiêm khắc, có tính răn đe hơn.

Ở góc độ kỹ thuật, Phó Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu và Bảo vệ quyền trẻ em Phan Thị Lan Hương cho biết, tất cả trẻ em đều có nguy cơ bị xâm hại tình dục. Tuy nhiên, những trẻ có nguy cơ bị cao hơn có thể kể tới là trẻ khuyết tật, đặc biệt trẻ khiếm thính; trẻ thiếu sự quan tâm của gia đình; trẻ thiếu kiến thức về xâm hại tình dục... Bởi trẻ khuyết tật là nhóm trẻ yếu thế trong xã hội nên có thể phải đối diện với rất nhiều nguy cơ đe dọa đến sự an toàn của bản thân. Thực tế thời gian qua đã có rất nhiều trường hợp trẻ khuyết tật (trẻ bị khiếm thính, khiếm thị) đã bị xâm hại tình dục.

Bà Phan Thị Lan Hương cũng cho biết, có rất nhiều nguyên nhân dẫn đến trẻ khuyết tật bị xâm hại tình dục, có thể đến từ phía thủ phạm, gia đình thiếu kiến thức và nhận thức đúng đắn. Ngoài ra, khi trẻ khuyết tật bị xâm hại, bố mẹ thường che giấu, e ngại không muốn nói ra, đó cũng là một nguyên nhân khiến tình trạng trẻ khuyết tật bị xâm hại tình dục có diễn biến phức tạp…

Để ngăn ngừa tình trạng xâm hại tình dục ở trẻ em nói chung, trẻ khuyết tật nói riêng, việc chia sẻ kiến thức phòng tránh xâm hại tình dục cho trẻ vô cùng cần thiết. Đối với đối với trẻ khuyết tật thì việc tiếp cận thông tin vẫn còn nhiều hạn chế, ví dụ như đối với trẻ khiếm thính, các em rất hồn nhiên, điều này rất dễ để đối tượng lợi dụng xâm hại tình dục. Chính vì vậy, để trẻ khuyết tật có thể nhận thức được bản thân có nguy cơ bị xâm hại tình dục, rất cần sự giáo dục đến từ gia đình và nhà trường. Gia đình và nhà trường cần trang bị những kỹ năng, dạy cho trẻ những vị trí nào trên cơ thể là nhạy cảm, cho trẻ hiểu về không gian và khoảng cách an toàn để trẻ có thể tự bảo vệ bản thân. Đồng thời dạy trẻ tôn trọng không gian riêng tư của người khác, quan tâm đến những mối quan hệ xung quanh của trẻ để loại trừ rủi ro có thể đến với trẻ. Với trẻ yếu thế, khuyết tật, việc trang bị kỹ năng phòng chống xâm hại tình dục không thể trong một sớm một chiều. Nhiều trẻ chậm phát triển trí tuệ, đôi khi, chỉ dạy cho các em hiểu người khác tự tiện ôm, hôn các em... cũng phải nhắc đi nhắc lại mỗi ngày, kéo dài trong cả năm học nên không chỉ bản thân trẻ mà giáo viên, cha mẹ - những người trực tiếp chăm sóc, giáo dục trẻ mỗi ngày cũng cần được trang bị kiến thức, kỹ năng về phòng tránh xâm hại tình dục trẻ.

Bài và ảnh: Bảo Hân
Xem tin theo ngày:
Quay trở lại đầu trang