PHÁP LUẬT
Cập nhật 01:11 | 21/10/2019 (GMT+7)
.
Cải cách thủ tục hành chính trong lĩnh vực xuất bản, phát hành

Khắc phục những bất cập, chồng chéo

08:22 | 10/10/2019
Mặc dù thời gian qua những quy định liên quan đến lĩnh vực xuất bản đã được cụ thể hóa bằng các văn bản quy phạm pháp luật khá hoàn chỉnh. Tuy vậy, vẫn còn không ít những thủ tục về cấp phép, nộp lưu chiểu, cấp mã định danh… còn rườm rà, chồng chéo, điều này vô hình trung đã cản trở hoạt động cũng như ảnh hưởng đến sản xuất kinh doanh của các nhà xuất bản cũng như đơn vị kinh doanh xuất bản phẩm.

Theo Cục trưởng Cục Xuất bản Nguyễn Nguyên, hiện nay trong lĩnh vực xuất bản, phát hành có 29 thủ tục hành chính, trong đó có 14 thủ tục xuất bản, 9 thủ tục in và 6 thủ tục phát hành. Tới đây Cục sẽ cùng các đơn vị rà soát, qua đó nếu thấy thủ tục hành chính nào không cần thiết sẽ giảm thiểu bớt để giảm gánh nặng cho doanh nghiệp.

Thời gian xin giấy phép quá dài

Theo Phó Chủ tịch Hội Xuất bản Việt Nam Nguyễn An Tiêm, sau hơn 10 năm triển khai thực hiện Chỉ thị số 42- CT/TW của Ban Bí thư Trung ương Đảng về nâng cao chất lượng toàn diện hoạt động xuất bản, đến nay hệ thống quy phạm pháp luật về hoạt động xuất bản ngày càng hoàn chỉnh, các cơ quan quản lý nhà nước về xuất bản cũng từng bước đẩy mạnh việc thực hiện cải cách hành chính, xây dựng được nhiều mô hình mới, chú trọng đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin vào cải cách thủ tục hành chính để giảm tối đa thời gian, chi phí của các nhà xuất bản, doanh nghiệp kinh doanh xuất bản phẩm và các chủ thể tham gia hoạt động xuất bản. Tuy vậy, hiện vẫn còn những thủ tục hành chính đang tồn tại, gây khó khăn trong quá trình thực hiện nhiệm vụ tại các đơn vị xuất bản, phát hành, đồng thời cản trở quá trình áp dụng công nghệ giai đoạn thực hiện cuộc Cách mạng Công nghiệp 4.0.

Cụ thể, liên quan đến thủ tục hành chính trong cấp phép xuất bản, Giám đốc Nhà xuất bản Tổng hợp TP Hồ Chí Minh Đinh Thanh Thủy cho biết: Với tất cả mỗi ấn phẩm trước khi xuất bản, các nhà xuất bản đều phải thực hiện việc đăng ký với Cục Xuất bản, In và Phát hành. Thông tư 23 quy định rõ: “Nhà xuất bản phải ghi chính xác số xác nhận đăng ký xuất bản trên xuất bản phẩm được xuất bản theo hướng dẫn trong giấy xác nhận đăng ký xuất bản”. Đồng thời về phía Cục Xuất bản, In và Phát hành “trong thời hạn 7 ngày làm việc, kể từ ngày nhận đủ hồ sơ phải xác nhận đăng ký hoạt động phát hành xuất bản phẩm bằng văn bản”.

Tuy nhiên, thực tế hiện nay, sau khi Nhà xuất bản gửi giấy đăng ký xác nhận đề tài với Cục Xuất bản, In và Phát hành, chỉ trong 3 - 5 ngày làm việc, trên cổng thông tin điện tử của Cục đã công khai những thông tin liên quan đến ấn phẩm được đăng ký, bao gồm cả mã ISBN (mã số tiêu chuẩn quốc tế cho sách) và số xác nhận. Song, để có thể ra được quyết định xuất bản, nhà xuất bản không thể chỉ căn cứ vào thông tin được chuyển tải lên trang web như trên mà vẫn phải chờ giấy xác nhận đăng ký xuất bản, vì trên đó mới có cụ thể số và ngày tháng cấp giấy xác nhận để bổ sung đầy đủ vào quyết định xuất bản. Thời gian chờ đợi văn bản giấy này thường mất khoảng 3 tuần làm việc hoặc hơn. Điều này đã gây ra sự bất tiện không nhỏ cho các nhà xuất bản cũng như đối tác liên kết, đặc biệt trong việc xuất bản các ấn phẩm kịp các ngày lễ, sự kiện.

Giám đốc Công ty sách Nhã Nam Nguyễn Nhật Anh cũng nêu thực trạng: Hiện nay mỗi lần xin giấy phép xuất bản, mỗi cuốn sách một lần được cấp mã ISBN. Nếu cuốn sách làm một lần không sao, nhưng tái bản thì lại thêm mã ISBN. Ví dụ chỉ một cuốn Nhật ký Đặng Thùy Trâm đã có mười mấy mã ISBN khác nhau. Giống một người có nhiều chứng minh thư, điều này khiến sách bị loạn.

Tương tự đối với công tác lưu chiểu, đại diện các nhà xuất bản cũng nêu thực tế hiện nay, theo quy định, 10 ngày sau khi Cục Xuất bản xác nhận nhận được lưu chiểu của Nhà xuất bản, nếu không có vấn đề gì cần lưu ý, Nhà xuất bản sẽ được phép ra quyết định phát hành. Tuy nhiên trên thực tế, thời gian để nhà xuất bản nhận được xác nhận lưu chiểu của Cục Xuất bản thường mất khoảng 3 tuần làm việc. Như vậy, chỉ tính riêng việc chờ đợi xác nhận đăng ký và xác nhận lưu chiểu thì cũng đã mất 1,5 tháng, nếu tính cả các công đoạn khác thì cũng phải mất hơn hai tháng mới xuất bản xong một cuốn sách. Vì thời gian chờ đợi xác nhận lưu chiểu bằng văn bản giấy kéo dài nên thời gian nhà xuất bản ra quyết định phát hành cho các đơn vị, đối tác thường xa rất nhiều so với ngày tháng trên văn bản.


Ngày càng nhiều độc giả lựa chọn hình thức đọc qua web

Rà soát, cắt giảm thủ tục

Có thể thấy, xuất bản là một trong những ngành chịu tác động sâu sắc của Cách mạng Công nghiệp 4.0. Nó mở ra những cơ hội và tiềm ẩn nhiều nguy cơ, thách thức. Tuy vậy, về thách thức, thời nay, các tác giả chủ động tiếp cận độc giả qua Internet, tác động trực diện tới hoạt động các nhà xuất bản, đòi hỏi các nhà xuất bản cũng cần phải nhanh nhạy, thay đổi tư duy, đổi mới để bắt kịp với xu thế của thời đại. Theo đó, bãi bỏ những thủ tục hành chính rườm rà, chồng chép, không cần thiết trong hoạt động xuất bản là một trong những đòi hỏi cấp thiết.

Dẫn chứng về việc này, Giám đốc Nhà xuất bản Tổng hợp TP Hồ Chí Minh Đinh Thị Thanh Thủy cho biết, việc chờ đợi giấy xác nhận đăng ký xuất bản khá lâu, làm chậm quá trình xuất bản sách. Như trường hợp về sản xuất ebook hiện nay, nhà xuất bản Tổng hợp TP Hồ Chí Minh tham gia xuất bản và phát hành sách điện tử từ tháng 10.2012, song đến nay vẫn chưa được chính thức cấp phép hoạt động. Vì vậy, để độc giả sớm được tiếp cận sách của ebook, việc đơn giản hóa thủ tục cấp phép, cho phép các nhà xuất bản trên Quyết định xuất bản không cần ghi rõ số và ngày tháng công văn mà chỉ cần ghi số xác nhận đăng ký.

 Đồng tình với quan điểm trên, Chủ tịch kiêm Tổng Biên tập Nhà xuất bản Tài nguyên - Môi trường và Bản đồ Việt Nam Kim Quang Minh cũng cho rằng:  ngành xuất bản, in và phát hành nên xây dựng một cổng thông tin điện tử của ngành (Cổng thông tin điện tử Xuất bản, In và Phát hành). Cổng này cho phép tác giả, các biên tập viên, các nhà xuất bản, Cục Xuất bản, In và Phát hành, chuyên viên Bộ Thông tin và Truyền thông truy cập, sử dụng để thực hiện điều hành tác nghiệp như thực hiện các thủ tục hành chính và dịch vụ hỗ trợ xuất bản, in và phát hành. Các cửa hàng, nhà sách, độc giả truy cập cổng để tìm kiếm, tra cứu thông tin về quá trình xuất bản (tác giả, nhà xuất bản, công ty in ấn, mã xuất bản...) của các xuất bản phẩm. Các khách hàng sử dụng dịch vụ này chồng xếp các lớp bản đồ của đối tác vào trong các ứng dụng của họ như GIS Chính phủ, atlas Bình Dương, Lào Cai... và phát hành ra internet. Điều này giúp nhà xuất bản kiểm soát tốt được toàn bộ nội dung của xuất bản phẩm, nhanh chóng gỡ bỏ (nếu phát hiện sai sót) hoặc khôi phục phát hành lại được xuất bản phẩm.

Liên quan đến cắt giảm thủ tục hành chính trong ký duyệt giấy phép, Giám đốc, Tổng Biên tập Nhà xuất bản Thông tin và Truyền thông Trần Chí Đạt cũng cho rằng, hiện nay báo cáo bằng văn bản giấy, có chữ ký cá nhân lãnh đạo và con dấu. Để bắt kịp thời đại công nghệ số, việc sử dụng chữ ký số điện tử cũng như việc báo cáo định kỳ nên bổ sung hình thức gửi báo cáo bằng văn bản điện tử là cần thiết. Đối với việc cấp ISBN, nên chăng xóa bỏ giấy phép đối với sách nối bản, vì sách nối bản đã qua đọc, duyệt ở lần in đầu, lần in sau nên bỏ để giảm thiểu thủ tục hành chính.

Bảo Hân
Xem tin theo ngày:
VĂN BẢN PHÁP LUẬT
07:59 19/08/2019
Tạo môi trường thật sự dân chủ trong quá trình xây dựng, ban hành văn bản quy phạm pháp luật thì mới có những văn bản luật chất lượng, làm động lực thúc đẩy sự phát triển đất nước. Đó là vấn đề đặt ra trong sửa đổi, bổ sung Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật.
Quay trở lại đầu trang