Xử lý vi phạm hành chính trong đấu thầu

Bổ sung vi phạm, nâng mức phạt 

Xem với cỡ chữ
Bộ Kế hoạch và Đầu tư vừa hoàn thiện dự thảo Nghị định về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực kế hoạch và đầu tư, trong đó bổ sung các hành vi vi phạm trong đấu thầu lựa chọn nhà thầu và nâng mức xử phạt tiền tối đa lên 150 triệu đồng. Nhiều nhà thầu cho rằng, sửa đổi như vậy là cần thiết nhằm tăng sức răn đe, góp phần nâng cao tính công khai, minh bạch, công bằng và cạnh tranh trong đấu thầu.
Không đấu thầu qua mạng với các gói thầu đủ điều kiện sẽ bị phạt 20 – 30 triệu đồng
Nguồn: ITN

Nhiều “chiêu” vi phạm

Cùng với sự gia tăng mạnh mẽ cả về số lượng và giá trị thực hiện đấu thầu qua mạng, các hành vi vi phạm trong đấu thầu cũng ngày càng đa dạng, phức tạp và tinh vi hơn.

Công khai hồ sơ mời thầu kiểu “nửa vời” là một điển hình được nhiều bên mời thầu “áp dụng” trong thời gian vừa qua. Mặc dù hồ sơ mời thầu/hồ sơ yêu cầu bắt buộc phải công khai trên Hệ thống mạng đấu thầu quốc gia từ ngày 1.2.2020, tuy nhiên nhiều bên mời thầu vẫn cố tình lờ quy định này khi không đăng tải đầy đủ, hoặc cố tình bỏ sót các nội dung quan trọng. Phổ biến nhất là thiếu thiết kế bản vẽ thi công, trong khi với gói thầu xây lắp, nếu không có tài liệu này nhà thầu sẽ phải tự “mò mẫm” xây dựng phương án thi công khiến việc chào thầu khó chính xác.

Bên cạnh đó, có nhiều gói thầu “né” đấu thầu qua mạng. Thông tư 11 quy định trong năm 2021, các chủ đầu tư/bên mời thầu phải lựa chọn nhà thầu qua mạng với toàn bộ các gói thầu áp dụng hình thức đấu thầu rộng rãi, chào hàng cạnh tranh thuộc lĩnh vực mua sắm hàng hóa, dịch vụ phi tư vấn, dịch vụ tư vấn có giá gói thầu không quá 10 tỷ đồng và thuộc lĩnh vực xây lắp có giá gói thầu không quá 20 tỷ đồng. Tuy nhiên, vẫn có hàng nghìn gói thầu thuộc diện bắt buộc phải đấu thầu qua mạng nhưng lại phê duyệt đấu thầu không qua mạng. Giải pháp để khắc phục tình trạng này, Hệ thống mạng đấu thầu quốc gia đã có tính năng kiểm tra thông báo mời thầu. Khi bên mời thầu đăng tải thông báo mời thầu của gói thầu thuộc diện phải đấu thầu qua mạng mà lựa chọn nhà thầu không qua mạng thì Hệ thống sẽ đưa ra cảnh báo tới bên mời thầu.

Bảo đảm răn đe

Trong quá trình Bộ Kế hoạch và Đầu tư soạn dự thảo Nghị định về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực kế hoạch và đầu tư, nhiều ý kiến cho rằng cần bổ sung các hành vi vi phạm trong quá trình thực hiện đấu thầu qua mạng và nâng mức xử phạt để bảo đảm tính răn đe.

Cụ thể, Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh Cao Bằng đề nghị xử phạt hành vi “không tổ chức đấu thầu qua mạng đối với các gói thầu đủ điều kiện tổ chức đấu thầu qua mạng theo lộ trình quy định”. Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh Vĩnh Long góp ý cần phạt tiền đối với hành vi không đăng tải hoặc đăng tải không đầy đủ nội dung thuộc hồ sơ mời thầu, hồ sơ yêu cầu. Sở Kế hoạch và Đầu tư Hà Nội đề nghị bổ sung hành vi kê khai không trung thực, không chính xác nội dung hồ sơ quan tâm, hồ sơ dự sơ tuyển, hồ sơ dự thầu, hồ sơ đề xuất để tham gia đấu thầu trong cả 2 trường hợp làm thay đổi hoặc không làm thay đổi kết quả lựa chọn nhà thầu.

Tiếp thu các đề xuất này, Bộ Kế hoạch và Đầu tư đã bổ sung nhiều hành vi vi phạm trong đấu thầu lựa chọn nhà thầu, đồng thời nâng mức xử phạt tiền tối đa lên 150 triệu đồng. Trong đó, hành vi không tuân thủ quy định về thời hạn trong việc cung cấp, đăng tải thông tin về đấu thầu sẽ bị phạt từ 5 - 10 triệu đồng thay vì chỉ cảnh cáo như trước. Phạt tiền 10 - 20 triệu đồng nếu không đăng tải hoặc đăng tải không đầy đủ hồ sơ mời thầu. Trường hợp không đấu thầu qua mạng với các gói thầu đủ điều kiện sẽ bị phạt 20 - 30 triệu đồng.

Theo đại diện Tổng công ty Truyền tải điện quốc gia, việc sửa đổi như vậy là cần thiết nhằm nâng cao hiệu quả công tác quản lý nhà nước trong lĩnh vực đấu thầu. Cùng quan điểm, một nhà thầu bày tỏ, nâng mức xử phạt vi phạm sẽ giúp tăng sức răn đe, góp phần nâng cao tính công khai, minh bạch, công bằng và cạnh tranh trong đấu thầu.

Vy Hương