Án kinh tế sẽ tăng mạnh trong năm 2007

13/01/2007
Theo dự báo của Chánh tòa Kinh tế Tòa án nhân dân tối cao (TANDTC) Đỗ Cao Thắng, án kinh tế sẽ tăng mạnh trong năm 2007 do hội nhập kinh tế ngày càng sâu rộng và bản thân doanh nghiệp cũng nhận thức tốt hơn về việc đến tòa án để bảo vệ quyền lợi hợp pháp của mình.

      PV: Năm 2006, án kinh tế tăng đột biến lên gần 3.000 vụ nhưng tỷ lệ vụ việc được tòa án nhân dân các cấp giải quyết mới chỉ đạt 79,4%. Tại sao tỷ lệ giải quyết án kinh tế lại thấp như vậy, thưa Ông?
      ÔNG ĐỖ CAO THẮNG: Phải thừa nhận là, từ trước đến nay, chưa bao giờ án kinh tế thụ lý vượt qua ngưỡng 2.000 vụ/năm. Nhưng năm 2006, án kinh tế tăng đột biến, đạt 2.866 vụ. Án kinh tế tăng ở tất cả các cấp tòa án, đặc biệt, tăng cao nhất ở cấp huyện với 312%,  ở cấp tỉnh tăng 64%.
      Trong năm qua, tòa án các cấp giải quyết được 2.274 vụ việc, đạt 79,4%. Tỷ lệ thấp như vậy một phần do án kinh tế thường rất phức tạp, phải mất nhiều thời gian để thu thập hồ sơ, tài liệu của đương sự. Nội dung án kinh tế còn khá mới mẻ đối với cả doanh nghiệp và nhiều thẩm phán. Hơn nữa, những văn bản hướng dẫn thi hành luật chưa được ban hành đồng bộ và kịp thời nên việc xử lý tranh chấp càng phức tạp, và khó mà giải quyết nhanh được. 
      PV: Năm 2006, chỉ có 16 trong tổng số 53 vụ việc tuyên bố phá sản doanh nghiệp được giải quyết. Tuy nhiên, báo cáo của Tòa kinh tế vẫn đánh giá đây là thành tích đáng ghi nhận và biểu dương?
      ÔNG ĐỖ CAO THẮNG:Nhìn chung, việc giải quyết phá sản năm 2006 có nhiều tiến bộ hơn năm 2005. Nếu năm 2005 chỉ đạt 7,14% thì năm nay đã đạt 30,2%. Cho dù tỷ lệ vụ việc được giải quyết còn thấp, tiến độ chậm nhưng với rất nhiều khó khăn trong cả hoạt động thực tế và hướng dẫn thi hành pháp luật thì tôi cho rằng, làm được như vậy đã có thể tạm coi là tốt rồi.
      PV: Tỷ lệ 30,2% vụ việc phá sản được giải quyết là minh chứng cho thấy Luật Phá sản đã... phá sản. Ông có bình luận gì về vấn đề đó?
     ÔNG ĐỖ CAO THẮNG: Bản thân Luật Phá sản là một sự tiến bộ, tuy nhiên trong quá trình thực hiện còn nhiều vướng mắc, chủ yếu là ở hướng dẫn chưa cụ thể. Chẳng hạn, Luật quy định tổ quản lý, thanh lý tài sản thi hành nhiệm vụ, quyền hạn của mình theo quy định của pháp luật về thi hành án dân sự. Nghĩa là, khi bán đấu giá tài sản của doanh nghiệp, hợp tác xã bị phá sản, nếu đã hai lần hạ giá mà không bán được, các chủ nợ cũng không ai nhận tài sản đã giảm giá đó thì phải thực hiện như quy định của Pháp lệnh thi hành án dân sự 2004 là: “Trả lại tài sản đó cho người phải thi hành án và áp dụng biện pháp cưỡng chế khác”. Quy định như vậy là rất không hợp lý, vì doanh nghiệp, hợp tác xã bị phá sản không còn tài sản nào khác để thanh toán cho các chủ nợ mà lại được nhận lại tài sản không bán đấu giá được? Hơn nữa, đã không còn tài sản thì lấy đâu ra biện pháp cưỡng chế nào khác nữa? 
      PV: Vậy, có yếu tố nào để lạc quan về tình hình giải quyết việc phá sản trong thời gian tới không, thưa Ông?
     ÔNG ĐỖ CAO THẮNG: Khó khăn như vậy nhưng tòa án các cấp vẫn phải giải quyết thôi, vừa làm vừa dò dẫm nên tiến độ khá chậm. Như tôi đã nói, năm rồi giải quyết được hơn chục vụ, bước đầu như thế là tốt. Từ đó có kinh nghiệm để giải quyết tốt hơn trong năm tới. Chúng tôi cũng sẽ thường xuyên hướng dẫn, tháo gỡ vướng mắc cùng địa phương. 
      Chúng tôi cũng đề nghị với lãnh đạo TANDTC kiến nghị với Chính phủ về một số vấn đề, hy vọng sẽ góp phần làm cho việc giải quyết phá sản của tòa án các cấp thuận lợi hơn. Chẳng hạn, đề nghị Chính phủ cho phép hạ giá tiếp cho đến khi bán được tài sản thanh lý để tránh xuống cấp tài sản, giảm được phí bảo quản số tài sản này và thu hồi được một phần giá trị còn lại của tài sản để trả cho các chủ nợ. Với trường hợp khoản nợ của người mắc nợ doanh nghiệp, hợp tác xã lâm vào tình trạng phá sản thuộc loại khó đòi, đòi không được thì đề nghị Chính phủ sớm có hướng dẫn về việc phải đợi bao lâu mới được ra quyết định tuyên bố phá sản? Hiện nay, các tòa án rất khó xử lý trường hợp đất đai doanh nghiệp lâm vào tình trạng phá sản đang sử dụng nhưng không phải là tài sản của doanh nghiệp đó mà trên đất này đang tồn tại bất động sản của doanh nghiệp. Chúng tôi mong muốn Chính phủ quy định chi tiết và hướng dẫn cách giải quyết.
      PV: Theo Ông, án kinh tế sẽ tăng hay giảm trong năm 2007? Tòa Kinh tế có giải pháp gì để nâng cao tỷ lệ và chất lượng giải quyết các vụ việc?
      ÔNG ĐỖ CAO THẮNG: Tôi cho rằng, án kinh tế có thể sẽ tăng mạnh trong năm 2007. Đó một phần là do hội nhập kinh tế ngày càng sâu rộng. Bản thân doanh nghiệp cũng nhận thức tốt hơn về việc đến tòa án để bảo vệ quyền lợi hợp pháp của họ, khác với trước đây, doanh nghiệp thường ngại ra tòa. 
      Năm 2007, chúng tôi sẽ cố gắng đẩy mạnh công tác xét xử sao cho đảm bảo tố tụng theo quy định của luật pháp. Một giải pháp quan trọng là nâng cao năng lực cho thẩm phán bằng các cuộc tập huấn về pháp luật. Thông qua công tác xét xử năm vừa qua, chúng tôi tăng cường đề xuất với Hội đồng thẩm phán TANDTC cũng như với Chính phủ có những hướng dẫn cụ thể hơn về Luật Phá sản, Luật Thương mại, chương về giải quyết tranh chấp dân sự trong Luật Sở hữu trí tuệ... Chính phủ cần phải sớm ban hành các văn bản hướng dẫn một số luật vừa có hiệu lực để chúng tôi có căn cứ xét xử.   
      Hàng năm, chúng tôi đều có rút kinh nghiệm để đưa công tác xét xử về án kinh tế chất lượng hơn; Đồng thời, tăng cường công tác hướng dẫn về mặt pháp luật, cùng Hội đồng thẩm phán hướng dẫn, tháo gỡ vướng mắc ở địa phương. 
      Với những giải pháp như vậy, tôi tin năm nay Tòa Kinh tế sẽ giải quyết được nhiều hơn năm 2006.
      PV: Xin chân thành cảm ơn Ông!

Hồng Loan thực hiện